II C 659/25 - uzasadnienie Sąd Okręgowy w Łodzi z 2025-10-29
Sygn. akt II C 659/25
UZASADNIENIE
Powodowie D. K. i W. K. w pozwie z 12 maja 2025 r. skierowanym przeciwko (...) Bank (...) S.A. w W. wnieśli o ustalenie , że stosunek prawny pomiędzy powodami , a pozwanym wynikający z umowy kredytu mieszkaniowego (...) nr (...) , zawartej dnia 29 marca 2012 r. , nie istnieje z uwagi na nieważność ww. kredytu w całości.
Nadto powodowie wnieśli o zasądzenie od pozwanego na ich rzecz łącznie kosztów procesu , w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych wraz z odsetkami za opóźnienie w zapłacie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.
W treści uzasadnienia powodowie wskazali , że szereg postanowień umowy jest nieważnych i stanowią one klauzule niedozwolone wielokrotnie stwierdzone orzeczeniami sądowymi w innych sprawach. W szczególności za nieważne powodowie uważają postanowienia umowy stanowiące jej essentialia negotti tj. ust. 2.3.1 , ust.2.3.1.1 , ust.2.3.1.3 , ust. 2.3.1.4 oraz ust.2.4.4.2 , co przesądza ,iż cała umowa jest nieważna od samego początku.
/pozew k.4 – 12 odwrót/
Pozwany Bank wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powodów kosztów procesu, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictw oraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego , liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.
/odpowiedź na pozew k.32 – 59/
Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:
D. K. i W. K. ((...)) postanowili zaciągnąć kredyt na budowę domu. Powód był wówczas policjantem , a powódka zatrudniona była salonie samochodowym. Powodowie nie posiadali zdolności do zaciągnięcia kredytu złotowego i zaproponowano im wówczas kredyt walutowy wyrażony w euro , który miał być jednocześnie tańszy od kredytu wyrażonego w złotówkach. Jednocześnie zapewniano ich , że kurs euro jest stabilny. Powodom nie przedstawiono żadnych symulacji dotyczących wahań kursu waluty i ich wpływu na wysokość spłacanych rat kredytu. Powodowie nie negocjowali warunków umowy. Kredyt został wypłacony powodom w złotówkach.
(zeznania powoda min.00:03:52 – 00:23:12 , zeznania powódki min.00:23:12 – 00:26:55 rozprawy z dnia 10 września 2025 r. , płyta CD k.185)
We wniosku z 28 lutego 2012 roku strona powodowa wystąpiła do banku o udzielenie kredytu w kwocie 400 000,00 zł , wyrażonej w euro na okres 360 miesięcy. Powodowie złożyli oświadczenie o świadomości ryzyka kursowego związanego z zaciągnięciem zobowiązania w walucie nie będącą walutą , w której powodowie uzyskiwali dochód.
(wniosek k.68 – 72)
W dniu 29 marca 2012 r. powodowie D. K. i W. K. (nosząca wówczas nazwisko (...)) zawarli z (...) Bank (...) S.A. z siedzibą w W. (obecnie (...) Bank (...) S.A.) umowę kredytu mieszkaniowego (...) nr (...).
Celem kredytu było wykonanie obiektu budowlanego na nieruchomości położonej w miejscowości Ł. , należącej do W. K..
Kwotę kredytu wyrażono w Umowie jako 100.540,00 CHF.
Ustalono, że wypłata kredytu nastąpi w transzach (jako ostateczną datę wypłaty kredytu wskazano 30 listopada 2012 r.).
Okres kredytowania oznaczono od daty zawarcia umowy do 4 kwietnia 2042 r.
Oprocentowanie kredytu było zmienne i na dzień sporządzenia umowy wynosiło 4,694% , na co składała się stopa referencyjna w postaci EURIBOR 3M, ustalona na dzień sporządzenia (tj.28 marca 2012 r.) umowy kredytu w wysokości 0,794 % i marża podstawowa w wysokości 2,70 p.p. , która do chwili spełnienia warunków i upływu terminów w punkcie II.1.5 umowy była podwyższana od 1,2 p.p.
Strony ustaliły, że kredyt będzie spłacany w miesięcznych ratach, w Systemie Rat Równych (wysokość orientacyjnej raty została określona w wysokości 475,19 EUR).
Jako zabezpieczenie kredytu wskazano: poddanie się przez powodów egzekucji roszczeń wynikających z umowy kredytu do wysokości wskazanej przez Bank na podstawie ustawy prawo bankowe ; pełnomocnictwo do wskazanych rachunków bankowych należących do powodów; hipotekę do kwoty 150 810,00 w walucie kredytu na ww. nieruchomości na zabezpieczenie roszczeń banku wynikających z umowy kredytu o zwrot kredytu, zapłatę odsetek oraz opłat , prowizji i kosztów ; cesja praw z polisy ww. nieruchomości obciążonej hipoteką – od ognia i innych zdarzeń;
Kredyt zaciągnięty przez powodów ma charakter kredytu denominowanego wartością waluty obcej - euro. Mechanizm denominacji został uregulowany w części II umowy kredytu regulującej pozostałe postanowienia kredytu, przede wszystkim następujących postanowieniach Umowy:
Zgodnie z treścią ust. 2.3.1. II części umowy: Spłata kredytu wraz z Oprocentowaniem Kredytu i innymi należnościami Banku powstałymi w związku z zawarciem Umowy Kredytu następuje poprzez obciążenie, w dacie Wymagalności, Rachunku Bieżącego kwotą raty i innych należności , a następnie poprzez przelew tych środków na rachunek Bieżącej Obsługi Kredytu , z zastrzeżeniem pkt 2.3.1.2
Zgodnie z treścią ust. 2.3.1.1 II części umowy: Jeżeli rachunek bieżący prowadzony jest w złotych , to w przypadku kredytu walutowego należności banku , wyrażone w walucie kredytu , bank pobiera poprzez obciążenie rachunku bieżącego kwotą w złotych , stanowiącą ich równowartość. Równowartość kwoty w złotych ustala się według kursu sprzedaży waluty obcej , obowiązującego w banku na podstawie tabeli kursu , na dwa dni robocze przed datą wymagalności każdej należności banku.
Zgodnie z treścią ust. 2.3.1.3 II części umowy: Za zgodą banku kredytobiorca może dokonywać spłat rat kredytu także w inny sposób , w tym w szczególności dokonać spłaty w innej walucie obcej niż waluta kredytu. Jeżeli spłata rat kredytu walutowego nastąpi w innej walucie niż waluta kredytu , wówczas kwota wpłaty zostanie przeliczona najpierw na złote po kursie kupna tej waluty, a następnie na walutę kredytu po kursie sprzedaży , przy zastosowaniu kursów obowiązujących w banku na podstawie tabeli kursów.
Zgodnie z treścią ust. 2.3.1.4 II części umowy: Jeżeli spłata następuje po dacie wymagalności raty lub innych należności , do przeliczenia walut stosuje kursy z daty spłaty.
Zgodnie z treścią ust. 2.4.4.2 II części umowy: Wcześniejsza spłata kredytu walutowego w złotych lub w innej walucie obcej niż waluta kredytu może zostać dokonana wyłącznie za pośrednictwem wskazanego w umowie kredytu rachunku obsługi wcześniejszych spłat. Jeżeli wcześniejsza spłata kredytu została dokonana w złotych , wówczas wpłacona kwota zostanie przeliczona na walutę kredytu , przy zastosowaniu kursu sprzedaży waluty kredytu obowiązującego w banku na podstawie tabeli kursów w dacie spłaty. W przypadku wcześniejszej spłaty kredytu w innej walucie niż waluta kredytu – wpłacona kwota zostanie przeliczona na złote po kursie kupna tej waluty , a następnie na walutę kredytu po kursie sprzedaży , przy zastosowaniu kursów obowiązujących w banku w dacie spłaty na podstawie tabeli kursów.
Zgodnie z treścią ust.5.3 II części umowy: Kursy wymiany walut w tabeli kursów ustalane są przez bank w każdy dzień roboczy w oparciu o średni kurs z rynku walutowego (FOREX) ustalany najpóźniej do godziny 9:30 czasu obowiązującego w Polsce (kurs bazowy).Kurs kupna ustalany jest w oparciu o wzór: kurs kupna = 2* kurs bazowy / (2 + spread walutowy wyrażony w procentach) , a kurs sprzedaży w oparciu o wzór: kurs sprzedaży = kurs bazowy + (spread walutowy wyrażony w procentach* kurs kupna)/2. Wartość spreadu walutowego wyrażonego w procentach na dzień zawarcia umowy wynosi dla waluty CHF: 8,50% , Euro 7,25% , USD7,25% i może ulec zmianie w drodze jednostronnego oświadczenia banku na zasadach określonych w punkcie 5.4. Spread walutowy wyrażony w procentach jest równy stosunkowi spreadu walutowego wyrażonego kwotowo , stanowiącego różnicę pomiędzy kursem sprzedaży , a kursem kupna waluty obcej określanych w tabeli kursów (spread walutowy) do kursu kupna.
Zgodnie z treścią ust.5.4 II części umowy: bank jest uprawniony do zmiany – nie częściej niż raz w miesiącu kalendarzowym- wartości spreadu walutowego wyrażonego w procentach , przy czym jej podwyższenie może nastąpić wyłącznie na podstawie co najmniej jednej z przesłanek określonych w punkcie 4.7 regulaminu produktowego, o wartości wyrażonej w punktach procentowych zmiany określonych w tym postanowieniu podstaw.
Zgodnie z treścią ust.5.5 II części umowy: Kredytobiorca oświadcza , iż jest świadomy , że zmiana spreadu walutowego będzie miała wpływ na wyrażoną w złotych wysokość udzielonego kredytu w walucie obcej oraz na wysokość kwoty stanowiącą równowartość raty w walucie , w jakiej został udzielony kredyt.
(umowa kredytu k.15 – 19)
Decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 31 grudnia 2018 r. nr (...) stwierdzono ,że postanowienia wzorców umów stosowane przez (...) Bank (...) Spółkę Akcyjną w W. o treści tożsamej z wymienionymi w ust.5.3 i ust. 5.4 II części ww. umowy są niedozwolone i zakazano ich wykorzystywania. (...) Bank (...) Spółka Akcyjna w W. został zobowiązany do usunięcia skutków naruszenia , w szczególności poprzez poinformowanie wszystkich konsumentów będących stronami umów zawartych na podstawie wzorców , których postanowienia zostały uznane za niedozwolone , o uznaniu ich za niedozwolone i skutkach z tego wynikających.
(decyzja k.148 – 164 odwrót)
Spłata rat kredytu następowała w złotówkach , które były przeliczane przez bank na euro. Powodowie łącznie spłacili równowartość około 66 tys. Euro. Powodowie są świadomi konsekwencji unieważnienia umowy. Są gotowi na rozliczenia z bankiem.
(zeznania powoda min.00:03:52 – 00:23:12 , zeznania powódki min.00:23:12 – 00:26:55 rozprawy z dnia 10 września 2025 r. , płyta CD k.185)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzone w aktach sprawy dokumenty oraz przesłuchanie strony powodowej. Zdaniem Sądu brak było podstaw do odmowy wiarygodności zeznań , co do okoliczności towarzyszących zawarciu umowy kredytu. Mając na uwadze motywy rozstrzygnięcia i stanowiska stron, Sąd na podstawie art. 2352 § 1 pkt 2 pominął dowód z zeznań świadków, które to były zbędne z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i prowadzące jedynie do niczym nieuzasadnionego przedłużenia postepowania.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Powództwo podlegało uwzględnieniu.
W zakresie żądania ustalenia nieważności przedmiotowej umowy kredytowej zostało ono oparte na podstawie art. 189 k.p.c. zgodnie z którym powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.
Gdy żądanie zmierza do ustalenia nieistnienia stosunku prawnego, jego podstawę faktyczną mogą stanowić okoliczności faktyczne, wskazujące na to, że mająca być źródłem tego stosunku czynność prawna jest nieważna albo w ogóle nie została dokonana. Nieważność czynności prawnej bądź jej nieistnienie skutkuje tym, że stosunek prawny, mający wynikać z czynności prawnej, nie zawiązuje się, a wobec tego nie istnieje. „Uznanie w świetle okoliczności powołanych jako podstawa faktyczna żądania, że czynność prawna jest nieważna albo nieistniejąca bądź dotknięta inną sankcją jej wadliwości powodującą, że stosunek prawny, który miałby z niej wynikać, nie istnieje, stanowi wówczas jedynie przesłankę rozstrzygnięcia o żądaniu, a nie sam przedmiot tego rozstrzygnięcia” ( wyrok SN z dn. 6 listopada 2015 r. sygn. akt II CSK 56/15).
W niniejszej sprawie powodowie domagali się ustalenia nieważności umowy kredytu mieszkaniowego (...) nr (...) zawartej w dniu 29 marca 2012 r. Konieczne tym samym było odniesienie się do przesłanki merytorycznej tego rodzaju powództwa, jakim jest interes prawny powodów do żądania ustalenia.
Interes prawny jest kategorią obiektywną i łączy się z istnieniem niepewności stanu prawnego lub prawa. W judykaturze podkreśla się, że interes prawny w ustaleniu może mieć także taki podmiot, na którego prawa lub obowiązki w określonym zakresie – rozumianym szeroko – może wpłynąć istnienie lub nieistnienie prawa przysługującego innym podmiotom lub stosunku prawnego łączącego inne podmioty. Dostrzega się także potrzebę szerokiego rozumienia interesu prawnego w ustaleniu, rozumianego jako potrzeba prawna wynikająca z określonej sytuacji prawnej, która zagraża naruszeniem uprawnień przysługujących powodowi bądź też stwarza wątpliwość co do ich istnienia czy realnej możliwości realizacji. Ugruntowana w orzecznictwie jest także aprobata wykładni pojęcia interesu prawnego interpretowane z uwzględnieniem szeroko pojmowanego dostępu do sądów w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej (por. wyrok SN z dn. 14 lipca 1972 r., sygn. akt III CRN 607/71, OSNCP 1973/4/64; wyrok SN z dn. 2 lutego 2006 r., sygn.. akt II CK 395/05; wyrok SN z dn. 26 maja 2021 r., sygn. akt II CSKP 64/21; K. Flaga-Gieruszyńska, A. Zieliński, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Wyd. 11, Warszawa 2022).
Powodowie posiadają interes prawny do ustalenia nieważności stosunku prawnego wykreowanego przedmiotową umową poprzez możliwość uzyskania szerszej ochrony ich roszczeń w ramach powództwa o zapłatę. W szczególności powodowie nie tracą interesu prawnego, gdy sfera ich ochrony prawnej jest szersza, a wyrok w sprawie o świadczenie nie usunie wszystkich niepewności, mogących wynikać z określonego stosunku w przyszłości. Ma to miejsce często właśnie w przypadku domagania się ustalenia nieważności umowy, gdy z naruszonego stosunku prawnego wypływa lub może wypłynąć jeszcze więcej roszczeń (por. np . uchwała Sądu Najwyższego: z dnia 17 kwietnia 1970 r., III PZP 34/69). Każdorazowo konieczne jest rozważenie okoliczności konkretnej sprawy oraz sytuacji prawnej powoda, ocenianej w płaszczyźnie obecnych i prawdopodobnych stosunków prawnych z jego udziałem, a także celu do jakiego powództwo zmierza oraz możliwości dostatecznego jego zrealizowania przy wykorzystaniu innych środków prawnych.
Zakładana w niniejszej sprawie nieważność umowy oznacza, że umowa nie wywołała skutków dla niej właściwych. Jeśli zatem zachowania osób dokonujących czynności połączone były ze spełnieniem świadczenia, jak w tej sprawie, a przesunięcia majątkowe okazały się ostatecznie nie mieć podstawy prawnej, powstaje obowiązek zwrotu nienależnego świadczenia (art. 410 § 1 k.c.). Przeprowadzenie stosownego rozliczenia finansowego co do zasady nie wymaga odrębnego orzeczenia o nieważności umowy i właściwą drogą pozostawać powinno wówczas powództwo o zapłatę. Wymaga jednak zaznaczenia, że w judykaturze dostrzegalna jest rozbieżność sposobu rozliczenia umów takich jak rozpatrywana. Akceptacja tzw. teorii salda i rozliczenia według granic ostatecznego wzbogacenia aktualizowałyby interes prawny w żądaniu ustalającym. Zestawienie bowiem wypłaconych przez bank środków z wielkością dokonanych wpłat rat kapitałowo-odsetkowych wskazywałoby na istniejące nadal większe przysporzenie po stronie powodów, wykluczając skorzystanie z roszczenia o zapłatę. Gdyby opowiedzieć się natomiast za teorią rozliczenia kondycyjnego, a zatem przy uznaniu odrębnego uprawnienia każdego z kontrahentów do domagania się zwrotu przekazanych środków, powodowie mogliby żądać zwrotu wszystkich wpłat dokonanych na rzecz pozwanego, z włączeniem w ramy tego procesu badania ważności umowy kredytowej. Granice przedmiotowe zapadłego wyroku byłyby wszakże ograniczone, nie obejmując w samej sentencji rozstrzygnięcia o dalszych prawach i obowiązkach z umowy, przy utrzymywaniu zabezpieczeń i upoważnieniu umownym do systematycznych potrąceń z rachunku.
Powództwo wniesione w trybie art. 189 k.p.c. obok roszczenia o zapłatę może być w tych warunkach uznane za właściwy środek prawny, który pozwoli w sposób definitywny rozstrzygnąć, czy zawarta przez strony umowa o kredyt hipoteczny ukonstytuowała ważny i skuteczny stosunek prawny w oparciu, o który bankowi służyć będzie nadal względem powodów roszczenie o zapłatę rat wynikających z harmonogramu wraz z odsetkami oraz czy podstawę mają zabezpieczenia tej wierzytelności.
Przechodząc do materialnoprawnej oceny zasadności powództwa, należy zauważyć, że okolicznością niesporną w niniejszej sprawie było podpisanie przez strony umowy, na podstawie której pozwany bank udzielił powodom kredytu z przeznaczeniem na budowę domu , na warunkach określonych szczegółowo w umowie, zaś powodowie jako kredytobiorcy zobowiązali się do wykorzystania kredytu na oznaczony w umowie cel, zwrotu kredytu wraz z odsetkami w terminach oznaczonych w umowie, a także do zapłaty na rzecz banku prowizji, opłat i innych należności.
Treść wyżej wymienionej umowy odpowiadała definicji umowy kredytu zawartej w art. 69 ustawy Prawo bankowe w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia przez strony umowy kredytu (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 z późn. zm.) tzw. kredytu denominowanego. W przypadku kredytu denominowanego do waluty obcej bank udziela kredytobiorcy kredytu w określonej wysokości EUR (czy też w jakiejkolwiek innej walucie), ale wypłata tej kwoty może nastąpić lub następuje w PLN jako równowartość wskazanej w umowie określonej ilości EUR. Tak więc w przypadku kredytu denominowanego do waluty obcej kredytobiorca uzyskuje środki pieniężne w złotych, ale wysokość kredytu ustalona jest w walucie obcej, z tym że w momencie udostępniania kredytu czy jego transz następuje przeliczenie z waluty obcej na złoty według kursu na dzień udostępnienia kredytu czy jego transz.
Zgodnie z umową waluta kredytu została określona jako euro , a kwota na 100.540,00 euro. Kredyt został wypłacony powodom w złotówkach. Od momentu zawarcia umowy , za zgodą banku kredytobiorcy mogli dokonywać spłat rat kredytu także w inny sposób , w tym w szczególności dokonać spłaty w innej walucie obcej niż waluta kredytu. Początkowo spłata rat kredytu następowała w złotówkach , które były przeliczane przez bank na euro. W późniejszym okresie powodowie sami kupowali euro i wpłacali je do banku.
Przechodząc do merytorycznej oceny kwestionowanych przez powodów klauzul umownych zaznaczyć należy, że sąd w niniejszej sprawie jest zobligowany do uwzględnienia treści prowadzonego przez Prezesa UOKiK rejestru postanowień wzorców umów uznanych za niedozwolone. Stosownie do treści art. 9 ustawy o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw z dnia 5 sierpnia 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1634), w odniesieniu do postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umów uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45k.p.c., stosuje się przepisy k.p.c. w brzmieniu dotychczasowym, nie dłużej jednak niż przez 10 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. od dnia 18 kwietnia 2016 roku). Stosownie do treści art. 479 43 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym do czasu wejścia w życie wyżej przywołanej ustawy nowelizacyjnej) prawomocny wyrok sądu ochrony konkurencji i konsumentów uwzględniający powództwo o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone ma skutek wobec osób trzecich – od chwili wpisania uznanego za niedozwolone postanowienia wzorca umowy do rejestru prowadzonego przez Prezesa UOKiK. Oznacza to, że sąd rozpoznający indywidualną sprawę, w której przedmiotem sporu jest postanowienie konkretnej umowy zawartej z konsumentem, którego treść normatywna jest tożsama z postanowieniem wzorca umowy uznanym za niedozwolone prawomocnym wyrokiem sądu ochrony konkurencji i konsumentów oraz wpisanym do rejestru tego rodzaju postanowień, a przy tym pochodzącym od tego samego przedsiębiorcy, który jest stroną postępowania w sprawie indywidualnej, jest związany treścią wyroku sądu ochrony konkurencji i konsumentów (por. uzasadnienie uchwały składu 7 Sędziów SN z dnia 20 listopada 2015 roku, sygn. III CZP 17/15).
Dokładnie takie postanowienie umowne stosowane przez pozwanego jak w przedmiotowej umowie (,,ust.5.3 II części umowy Kursy wymiany walut w tabeli kursów ustalane są przez bank w każdy dzień roboczy w oparciu o średni kurs z rynku walutowego (FOREX) ustalany najpóźniej do godziny 9:30 czasu obowiązującego w Polsce (kurs bazowy).Kurs kupna ustalany jest w oparciu o wzór: kurs kupna = 2* kurs bazowy / (2 + spread walutowy wyrażony w procentach) , a kurs sprzedaży w oparciu o wzór: kurs sprzedaży = kurs bazowy + (spread walutowy wyrażony w procentach* kurs kupna)/2. Wartość spreadu walutowego wyrażonego w procentach na dzień zawarcia umowy wynosi dla waluty CHF: 8,50% , Euro 7,25% , USD7,25% i może ulec zmianie w drodze jednostronnego oświadczenia banku na zasadach określonych w punkcie 5.4. Spread walutowy wyrażony w procentach jest równy stosunkowi spreadu walutowego wyrażonego kwotowo , stanowiącego różnicę pomiędzy kursem sprzedaży , a kursem kupna waluty obcej określanych w tabeli kursów (spread walutowy) do kursu kupna”) zostało uznane za niedozwolone i zakazano pozwanemu jego wykorzystywania w obrocie z konsumentami oraz wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych UOKiK , na mocy decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 31 grudnia 2018 r. (...) , co potwierdza tylko i wyłącznie o wadliwości tego rodzaju postanowienia, które w konsekwencji przesądza o nieważnością przedmiotowej umowy o kredyt.
Podkreślić raz jeszcze także należy, że nie ma żadnych przeszkód żeby, w ramach swobody kontraktowej, świadczenie danej strony było ustalone/ustalane we wskazany w umowie sposób również z zastosowaniem klauzuli waloryzacyjnej w przypadku, gdy umowa ta, inaczej niż w realiach przedmiotowej sprawy, wskazuje obiektywne i precyzyjne podstawy do jego określenia. Zapisy zawartej przez strony postępowania umowy w zakresie wysokości świadczenia powodów były natomiast tak sformułowane, że nie pozwalały w ogóle ustalić konkretnej wysokości poszczególnych rat, w jakich kredyt powinien być spłacany. Umowa ta nie wskazywała więc podstawy określenia świadczenia powodów w sposób precyzyjny, jasny, czytelny i dostateczny. Jednocześnie, co również należy podkreślić, w świetle postanowień przedmiotowej umowy pozwany przez taki sposób kształtowania kursu waluty obcej mógł w sposób dowolny wpływać na wysokość świadczenia powodów. Po raz pierwszy po wypłacie kredytu ( przeliczając kwotę udzielonego im kredytu na walutę obcą po kursie kupna ustalonym przez siebie) oraz po raz drugi przy ustalaniu wysokości poszczególnych rat (przeliczając kwotę raty w walucie obcej na złotówki po kursie sprzedaży ustalonym przez siebie). W obu przypadkach wysokość świadczenia powodów zależna zatem była tylko i wyłącznie od swobodnego, niczym nieograniczonego, uznania pozwanego. Takie ukształtowanie świadczenia jednej ze stron tego stosunku prawnego jest oczywiście sprzeczne z jego naturą. Wzajemne obowiązki stron danego stosunku powinny bowiem być ukształtowane i ustalone w uprzednio uzgodniony przez nie jasny, precyzyjny i czytelny sposób. Powyższe bezsprzecznie przekłada się na uznanie, że przedmiotowa umowa w istocie nie określała głównego świadczenia powodów – nie określała zasad spłaty przez nich kredytu w sposób całkowicie klarowny i dostateczny. Umowa ta pozostawiała uznaniu pozwanego najpierw wskazanie wysokości kwoty kredytu w walucie obcej a następnie wysokości poszczególnych rat, w których kredyt miał zostać przez powodów zwrócony, spłacony. Brak określenia dokładnej i ściśle sprecyzowanej wysokości świadczenia kredytobiorcy bezsprzecznie przesądzał o sprzeczności treści takiej umowy zarówno z przepisem art. 353 1 k.c. jak też i przepisem art. 69 prawa bankowego , co w świetle przepisu art. 58 § 1 k.c. przesądza o nieważności takiej umowy. Umowa o kredyt powinna bowiem w szczególności określać obowiązek zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu, a więc wysokość rat, w których kredyt ma być spłacony, a czego w przedmiotowej umowie zabrakło.
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c., zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Na koszty te złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika powodów w kwocie 10 800,00 zł., opłata skarbowa od pełnomocnictw w łącznej wysokości 34,00 zł, opłata sądowa od pozwu w kwocie 1 000,00 zł , łącznie więc 11 834,00 zł. Co do odsetek od kosztów procesu, Sąd orzekł zgodnie z dyspozycją art. 98 §1 1 k.p.c., zgodnie z którym od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty. O obowiązku zapłaty odsetek sąd orzeka z urzędu.
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy w Łodzi
Data wytworzenia informacji: