Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Łodzi

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 marca 2022 r., wydanym w sprawie z powództwa P. B. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w S., o zapłatę, Sąd Rejonowy w Łowiczu:

1.  zasądził od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w S. na rzecz powoda P. B. kwotę 17 215 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 14 listopada 2019 roku do dnia zapłaty;

2.  zasądził od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w S. na rzecz powoda P. B. kwotę 4 617 zł tytułem kosztów procesu, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

3.  nakazał pobrać od pozwanego (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w S. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 161,10 zł tytułem wydatków wyłożonych przez Skarb Państwa na wynagrodzenie biegłego.

Apelację od opisanego wyroku zaskarżył wyroku złożył pozwany, zaskarżając orzeczenie w całości i zarzucił:

1.  naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,

tj.: art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c., poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego poprzez zaniechanie prawidłowej zgodnej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oraz z treścią dokumentów z akt szkody oceny faktów wynikających z poniżej wskazanych dokumentów tj.:

i.  faktu, iż zakres naprawy oraz części które mają być użyte do naprawy był poszkodowanemu znany już w dniu 27.11.2018 r. co wynika z protokołu oraz protokołu szkody (ocena techniczna) wykonanym po oględzinach pojazdu S. nr rej. (...) wykonanych w dniu 27.11.2018 r. w obecności poszkodowanego, który to dokument wskazywał na zakres naprawy , rodzaj części niezbędnych do naprawy oraz kosztorys na kwotę 22.218,38 zł, oraz widomości przesłanej poszkodowanemu J. G. mailem w dniu 27.11.2018 roku wraz z kosztorysem naprawy wraz z protokołem szkody, z treści którego wynikała także informacja o możliwości zorganizowania bezgotówkowej naprawy pojazdu za pośrednictwem pozwanemu oraz informacja o możliwości zorganizowana przez pozwaną bezgotówkowego najmu pojazdu zastępczego, z czego wynika pominięty przez Sąd fakt, że poszkodowany z żadnej z tych propozycji nie skorzystał;

ii.  faktu, iż to warsztat wybrany przez poszkodowanego, a nie jak przyjmuje Sąd meriti przez pozwaną, wycenił koszty naprawy w kwocie przewyższającej wartość pojazdu, co wynika z przesłanego pozwanemu przez warsztat naprawczy dniu 3.12.2018 r. kosztorysu naprawy na kwotę 51.186,40 zł brutto (41.614,96 zł netto) co przy wartości pojazdu w wysokości 43.560 zł brutto czyniło naprawę ekonomicznie nieuzasadnioną, wycena wartości pojazdu została przesiana przez pozwaną do warsztatu drogą mailową w dniu 4.12.2018 r.;

(...).  faktu, że to warsztat wybrany przez poszkodowaną odmówił wykonania naprawy za cenę do wartości pojazdu i wskazał pozwanemu, aby rozliczyć szkodę bezpośrednio z poszkodowanym - vide wiadomość mailowa z dnia 3.12.2018 r — w aktach szkody na płycie CD;

iv.  faktu, że poszkodowany wstawił pojazd do naprawy do kolejnego warsztatu przed dniem 13 grudnia 2018 roku, bowiem w dniu 13 grudnia 2018 roku kolejny warsztat przesłał do pozwanemu własny kosztorys na kwotę 42.619,66 zł, co wynika z wiadomości mailowej z dnia 13.12.2018 r— w aktach szkody na płycie CD,

v.  faktu, że dnia następnego mailem z dnia 14.12.2018 r. pozwany poinformował o weryfikacji stanowiska pozwanego z uwagi na decyzję poszkodowanego o naprawie pojazdu, kwalifikując szkodę jako szkodę częściową akceptując koszty naprawy 42.619,66 zł;

vi.  faktów dotyczących warunku najmu pojazdów zastępczych proponowanych wypożyczalnie współpracującej z Pozwaną wynikających z oświadczenia (...) Sp. z o.o. Sp. k., 99rent Sp. z o.o.- załączone do sprzeciwu;

vii.  faktu wynikającego wystawionej przez drugi z warsztatów FV za naprawę, z której wynika, że usługa wykonana została dnia 4 stycznia 2019 r., a FV doręczona została pozwanemu dopiero w dniu 9 lutego 2019 r.;

co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało uznaniem za uzasadniony dalszych kosztów najmu pojazdu zastępczego przez łączny okres 75 dni w sytuacji, gdy koszty te nie były ani celowe, ani ekonomicznie uzasadnione ponad czas uwzględniony przez pozwaną to jest 13 dni, gdyż w tym okresie poszkodowany miał wystarczająco dużo czasu na zagospodarowanie pojazdu i zakup nowego pojazdu, jak również wedle własnej decyzji w tym czasie mógł dokonać naprawy na warunkach albo proponowanych przez pozwaną w warsztatach z nią współpracujących za cenę 22.218,38 zł, albo zdecydować się na naprawę za kwotę nieprzekraczającą wartości rynkowej pojazdu w innym warsztacie, a zatem okres czasu na podejmowanie decyzji przez poszkodowanego o przeprowadzeniu naprawy pojazdu oraz wyboru warsztatu leży poza odpowiedzialnością gwarancyjną ubezpieczyciela, wobec czego wadliwe jest uznanie przez Sąd I instancji, że okres ten pozostaje w związku przyczynowym ze szkodą;

2.  naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,

tj.: art. 233 § 1 k.p.c. poprzez naruszenie zasad doświadczenia życiowego i zasady logicznego rozumowania skutkujące błędnym wnioskowaniem przez Sąd I instancji, że uzasadnionym było oczekiwanie przez powoda na przyjęcie odpowiedzialności przez pozwaną w sytuacji, gdy poszkodowany już w dniu 27.11.2018 r. miał przesłany przez pozwaną zakres naprawy i mógł niezwłocznie do niej przystąpić, skoro nie zgodził się na naprawę za pośrednictwem firmy współpracującej z ubezpieczycielem, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało uznaniem za uzasadnione dalsze kosztów najmu pojazdu zastępczego przez łączny okres 75 dni, wobec czego, że okresu w którym poszkodowany nie podejmował czynności zmierzających do naprawy pojazdu choć chciał pojazd naprawić, a nie sprzedać, nie można ujmować w kategoriach obiektywnie uzasadniających ich związek ze szkodą w zakresie odpowiedzialności gwarancyjnej pozwanemu;

3.  naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,

tj. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego w sprawie materiału, w szczególności dowodów zgromadzonych w aktach postępowania likwidacyjnego, w tym nie nadanie właściwego znaczenia informacji o możliwości zorganizowania przez pozwaną najmu pojazdu zastępczego dla poszkodowanego oraz treści zeznań świadka G. co do braku zamiaru skorzystania z propozycji pozwanemu, a w konsekwencji niepoczynienie ustaleń faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia tj. ustaleń, że:

i.  pozwany proponował poszkodowanemu najem pojazdu w klasie odpowiadającej klasie pojazdu poszkodowanego za kwotę 95 zł brutto za dobę; informacja pozwanemu o możliwości najmu pojazdu zastępczego zawierała dane kontaktowe służące zgłoszeniu chęci najmu pojazdu zastępczego oraz informację o weryfikacji stawki w przypadku najmu pojazdu od innej firmy;

ii.  treści zeznań poszkodowanego (czas zeznań na rozprawie w dniu 19 maja 2021 r. od 00: 04:49 do 00:22:22) w zakresie, w jakim wskazał, że otrzymał po zgłoszeniu szkody informację od ubezpieczyciela o możliwości organizacji najmu pojazdu zastępczego, ale przekazał pozwanemu, że samochód zastępczy już wypożyczył,

(...).  treści zeznań poszkodowanego, że jedynie z ciekawości postanowił skontaktować się z wypożyczalniami współpracującymi z pozwaną (czas zeznań na rozprawie w dniu 19 maja 2021 r. od 00: 04:49 do 00:22:22);

iv.  poszkodowany nie pamiętał dokładnie treści informacji pozwanemu o możliwości weryfikacji stawki najmu pojazdu zastępczego (czas zeznań na rozprawie w dniu 19 maja 2021 r. od 00: 04:49 do 00:22:22);

v.  poszkodowany nie porównywał stawek najmu pojazdu powoda, pozwanemu (czas zeznań na rozprawie w dniu 19 maja 2021 r. od 00: 04:49 do 00:22:22);

vi.  treści zeznań poszkodowanego, w których zeznał, że ubezpieczyciel wskazywał warsztat, który mógł przeprowadzić naprawę by to zrobił, ale dla poszkodowanego był to był szok, bo autoryzowany zakład naprawczy wycenił szkodę na przeszło 40 tysięcy zł, z czego wynika, że to poszkodowany oddał pojazd do naprawy do (...) O. w Ł. i nie był to zakład proponowany przez pozwaną, jak przyjmuje Sąd meriti;

co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało uznaniem za uzasadnione kosztów najmu pojazdu zastępczego według okresu i stawki powoda, w sytuacji, gdy koszty te nie były ani celowe, ani ekonomicznie uzasadnione;

4.  art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c. - poprzez brak wszechstronnego rozważenia

materiału dowodowego i w konsekwencji uznanie, że powód wykazał celowość i ekonomiczną zasadność kosztów najmu pojazdu zastępczego w wysokości wskazanej w wyroku, w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dowodzi okoliczności przeciwnej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało obciążeniem pozwanemu nieuzasadnionymi kosztami najmu pojazdu zastępczego;

5.  brak wszechstronnego rozważenia stanowiska pozwanego i podniesionych

zarzutów, z uwzględnieniem wyżej wskazanych faktów wynikających z wymienionych pod lit. a dokumentów , do których Sąd I instancji w ogóle się nie odniósł w uzasadnieniu orzeczenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało uznaniem za uzasadnione kosztów najmu pojazdu zastępczego według okresu i stawki powoda, w sytuacji, gdy koszty te nie były ani celowe, ani ekonomicznie uzasadnione; i skutkuje naruszeniem przez Sąd art. 327 ¹ pkt. 1 k.p.c.;

6.  art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c. - poprzez dokonanie dowolnej oceny

zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w zakresie zestawienia treści informacji o pojeździe zastępczym przekazanej poszkodowanemu oraz załączanych przez pozwanego oświadczeń asystorów wskazujących na brak udziału własnego w szkodzie poszkodowanego i uznanie za wiarygodne zeznań świadka jakoby taki warunek udział występował (czas zeznań na rozprawie w dniu 19 maj 2021 r. od 00: 04:49 do 00:22:22), co miało co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało uznaniem przez Sąd ,że obiektywnie oferta powoda była korzystniejsza dla poszkodowanego niż oferta wypożyczalni współpracującej z pozwanym;

7.  art. 227 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. - poprzez dokonanie wadliwej oceny

zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w kontekście materialnoprawnych podstaw rozstrzygnięcia i dokonanie w sposób sprzeczny z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny opinii biegłego co do uzasadnionego czasu naprawy pojazdu opisanego na str. 4 opinii w sytuacji, gdy poza ustaleniem technologicznego czasu naprawy pojazdu opinia w tym w pozostałym zakresie nie dotyczyła wiedzy specjalnej, tylko oceny prawnej faktów wynikających z innych dokumentów co do przebiegu likwidacji szkody oraz co do czynności podejmowanych przez poszkodowanego oraz warsztaty dokonujcie naprawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało uznaniem za uzasadnione kosztów najmu pojazdu zastępczego według okresu wskazanego przez biegłego na 41 alternatywnie na 75 dni w sytuacji gdy poszkodowany dysponując w dniu 27.11.2018 roku mógł nie chcąc zbywać pojazdu mógł podjąć decyzję o jego naprawie niezwłocznie na co pozwany nie miał wpływu, a w konsekwencji naruszenie:

8.  art. 100 zd. pierwsze k.p.c. w zw. z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o

kosztach sądowych w sprawach cywilnych (dalej u.k.s.c.) - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i obciążenie pozwanego kosztami procesu na rzecz powoda w kwotach wskazanych w wyroku, w sytuacji, gdy przy prawidłowym rozstrzygnięciu powód winien zostać obciążony kosztami procesu na rzecz pozwanego;

9.  naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 354 § 2 k.c. w zw. z art. 16 ust. 1

pkt 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (dalej ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych) —poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji uznanie, że nie naruszało zasady minimalizacji szkody wynajęcie przez powoda pojazdu zastępczego oraz parkowanie wraku przez okres 75 dni, gdzie celowym i ekonomicznie uzasadnionym okresem wynajmu i parkowania był okres 18 dni, co przemawia za uznaniem, że Sąd I instancji w sposób nieuprawniony obciążył pozwaną kwotą w wysokości wskazanej w wyroku;

10.  naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 361 § 1 k.c.- poprzez jego

nieprawidłowe zastosowanie i w konsekwencji uznanie, że koszty najmu pojazdu zastępczego pojazdu za okres 75 dni przy stawce 246 zł za dobę pozostają w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem, w sytuacji, gdy koszty te wynikają z zaniechań, działań poszkodowanego oraz czynności warsztatu, nie pozostających w związku przyczynowym ze szkodą;

11.  naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 822 § 1 k.c. oraz 826 k.c. w zw. z

art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, (dalej ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych) - poprzez ich błędną wykładnię oraz niezastosowanie (dot. 822 i 826 k.c.), wskutek czego obciążenie pozwanego obowiązkiem zapłaty odszkodowania z tytułu kosztów najmu pojazdu zastępczego w wysokości wskazanej w wyroku, w sytuacji, gdy koszty te jako niepozostające uzasadnione, a w konsekwencji nie są objęte odpowiedzialnością pozwanemu z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego.

W konkluzji pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w pkt. 1 poprzez oddalenie powództwa w całości, w pkt. 2 i 3 rozstrzygnięcia o kosztach procesu i kosztach sądowych za I instancję stosownie do wyniku procesu oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania przed Sądem II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c.

W odpowiedzi na apelację powód wnosił o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Apelacja nie jest zasadna.

Wstępnie należy odnotować, że ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego jako prawidłowe Sąd Okręgowy podziela, przyjmując za własne, podobnie jak ocenę dowodów wyrażoną w pisemnych motywach rozstrzygnięcia podziela i przyjmuje za własną, co skutkuje równocześnie ograniczeniem uzasadnienia do rozpoznania przedstawionych w apelacji zarzutów dotyczących prawa procesowego i materialnego (art. 387 § 2 ¹ pkt 1 k.p.c.).

Formułując zarzut uchybienia art. 233 § 1 k.p.c., odnoszący się do błędów w ocenie materiału dowodowego, konieczne jest wskazanie, który dowód został nieprawidłowo oceniony przez niezasadne danie mu wiary czy przypisanie mocy dowodowej, bądź też przez bezpodstawną odmowę obdarzenia go przymiotem wiarygodności, czy mocy dowodowej. Zarzut ten mógłby zostać uwzględniony tylko wówczas, gdyby skarżący wykazał, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłuszne im je przyznając, a także w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo – skutkowych (tak wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 30 maja 2022 r., I ACa 107/21, Legalis nr 2712599, wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 8 czerwca 2022 r., I ACa 771/21, Legalis nr 2712624), co w badanej sprawie nie miało miejsca.

Ocena dowodów, przeprowadzona została przez Sąd Rejonowy w zgodzie z dyrektywami zawartymi w art. 233 § 1 k.p.c., a wnioski Sądu I instancji są uzasadnione logicznie i zasługują na aprobatę.

Wbrew wywodom apelacji, Sąd I instancji słusznie przyjął, że uzasadniony czas naprawy pojazdu powoda wynosił 75 dni, a w konsekwencji pozwana winna zwrócić koszty najmu samochodu zastępczego za cały ten okres. Z opinii biegłego wynika, że na czas naprawy składa się nie tylko czas technologicznie niezbędny do naprawy pojazdu, ale również czas oczekiwania na oględziny, wycenę szkody, decyzję o przyjęciu odpowiedzialności za zaistniałe zdarzenie przez ubezpieczyciela, czas oczekiwania na części, oczekiwanie w kolejce do naprawy.

W niniejszej sprawie czas ten wyniósł 75 dni, przy czym nie sposób nałożyć odpowiedzialności za czas trwania postępowania likwidacyjnego na poszkodowanego, który aktywnie w nim uczestniczył, kontaktował się z ubezpieczycielem oraz z warsztatami samochodowymi w celu wyboru dogodnego dla siebie sposobu naprawy uszkodzonego pojazdu. Skarżący niesłusznie zarzuca poszkodowanemu, iż przyczynił się do niezasadnego wydłużenia czasu likwidacji szkody poprzez nieskorzystanie z zaoferowanej przez ubezpieczyciela naprawy pojazdu na podstawie kalkulacji szkody z dnia 27.10.2018r. za kwotę 22.218,38 zł, gdzie ostatecznie, w efekcie zaangażowania poszkodowanego w proces likwidacyjny, koszt naprawy pojazdu – zaakceptowany przez ubezpieczyciela - wyniósł 42.619,66 zł. Jest całkowicie zrozumiałe, iż poszkodowany mógł mieć wątpliwości co do skorzystania z pierwotnej propozycji ubezpieczyciela co do sposobu naprawy pojazdu, gdyż kosztorys naprawy przygotowany przez (...) opiewał na kwotę naprawy bisko dwukrotnie wyższą. Stąd uzasadnione były wątpliwości poszkodowanego co do jakości ewentualnej naprawy za kwotę 22.218,38 zł, zwłaszcza w sytuacji, gdzie mowa jest o pojeździe niespełna czteroletnim, o małym przebiegu oraz którego pierwszym właścicielem był poszkodowany.

Mając na uwadze powyższe, nie sposób zgodzić się z apelującym, iż poszkodowany mógł przystąpić do naprawy pojazdy niezwłocznie po otrzymaniu od pozwanego zakresu naprawy w dniu 27.10.2018 r. Ubezpieczyciel przedstawił kosztorys naprawy uwzględniając rabaty na części i materiały lakiernicze na podstawie porozumień zawartych z konkretnymi warsztatami i dostawcami. Praktyka taka jest mocno wątpliwa, na co wskazuje ugruntowana już praktyka orzecznicza, jednak nie jest to przedmiotem niniejszego postępowania. Istotnym jest, że samo sporządzenie kosztorysu naprawy nie jest równoznaczne z przyjęciem odpowiedzialności za szkodę i zobowiązaniem do wypłaty odszkodowania, zatem trudno wymagać, by poszkodowany, nie mając gwarancji wypłaty odszkodowania, angażował własne środki bądź zlecał naprawę w formie bezgotówkowej. Należy bowiem wskazać, że decyzja odnośnie sposobu naprawienia szkody należy do poszkodowanego, który może skorzystać z wybranego przez siebie warsztatu, jak również w ogóle uszkodzonego pojazdu nie naprawiać. Nie można zatem wymagać, by poszkodowany, nie znając ostatecznego stanowiska ubezpieczyciela co do odpowiedzialności za szkodę i wysokości odszkodowania, na podstawie samego tylko kosztorysu zlecał naprawę. Nie ma bowiem gwarancji, że poszkodowany otrzyma od ubezpieczyciela środki niezbędne do pokrycia kosztów naprawy. Biorąc pod rozwagę, iż realny koszt naprawy uszkodzonego pojazdu okazał się znacząco wyższy od tego wskazanego w kosztorysie pozwanego, zrozumiałym jest, że poszkodowany przystąpił do naprawy pojazdu dopiero po akceptacji przez ubezpieczyciela kosztorysu takiej naprawy. W przeciwnym razie naraziłby się na sytuację, gdzie poniósłby znaczące koszty związane z naprawą pojazdu, a uzyskanie od ubezpieczyciela kwoty stanowiącej różnicę między faktycznym kosztem naprawy a kwotą wynikającą z pierwotnego kosztorysu przedstawionego przez pozwaną mogłoby potencjalnie stanowić przedmiot sporu. Stąd okres od powstania szkody do dnia oddania pojazdu przez poszkodowanego do warsztatu uznać należało za obiektywnie adekwatny do okoliczności, natomiast koszt najmu pojazdu zastępczego w tym czasie za uzasadniony i pozostający w związku przyczynowym ze szkodą. Tak samo ocenić należy okres pozostawania pojazdu w warsztacie, zarówno w okresie faktycznej naprawy, jak również w okresie oczekiwanie na dostawę części. Okres ten był całkowicie niezależny od poszkodowanego, nie mógł on również przewidzieć czasu jego trwania. W tym miejscu podkreślić należy, że postulat pełnego odszkodowania przemawia za przyjęciem stanowiska o potrzebie zwrotu przez pozwanego tzw. wydatków koniecznych potrzebnych na czasowe używanie zastępczego środka komunikacji w zawiązku z niemożnością korzystania z niego wskutek zniszczenia. Termin wydatków koniecznych oznacza przy tym wydatek niezbędny dla korzystania z innego pojazdu w takim samym zakresie, w jakim poszkodowany korzystałby ze swego środka lokomocji, gdyby mu szkody nie wyrządzono (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2004 r., IV CK 672/03, Legalis nr 277761).

Wobec powyższego, zasadnym było korzystanie przez poszkodowanego z pojazdu zastępczego na koszt ubezpieczyciela przez 75 dni, tj. cały okres usuwania szkody, aż do obioru własnego pojazdu z warsztatu, natomiast wskazany przez apelującego uzasadniony czas likwidacji szkody, a więc najmu pojazdu zastępczego w wymiarze 13 dni okazał się całkowicie nierealny i oderwany od okoliczności faktycznych niniejszej sprawy.

Przechodząc do kwestii wyboru oferty najmu pojazdu zastępczego, i tym samym, jak twierdzi apelujący braku współdziałania poszkodowanego z ubezpieczycielem na rzecz minimalizacji szkody, wskazać należy, iż w świetle zebranego materiału dowodowego, zarzuty te okazały się całkowicie bezpodstawne.

Wydatki na najem pojazdu zastępczego, poniesione przez poszkodowanego, przekraczające koszty zaproponowanego przez ubezpieczyciela skorzystania z takiego pojazdu są objęte odpowiedzialnością z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, jeżeli ich poniesienie było celowe i ekonomicznie uzasadnione. (vide Uchwała SN z 24.08.2017 r., III CZP 20/17, OSNC 2018, nr 6, poz. 56.)

Sąd Okręgowy zwraca uwagę, że poszkodowany, wbrew twierdzeniu skarżącego -który zdaje się nazbyt dosłownie interpretować wypowiedź poszkodowanego, iż zadzwonił do wypożyczalni „z ciekawości” co do warunków najmu - zapoznał się z ofertą wypożyczalni przedstawionej przez ubezpieczyciela. Po uzyskaniu informacji co do warunków umowy najmu, w tym stawki dobowej w wysokości 95 zł zdecydował, iż pozostanie przy korzystaniu z pojazdu zastępczego, który najął we własnym zakresie, co istotne, za stawkę nie odbiegającą od rynkowej.

Podkreślić należy, iż stawka dobowa za najem pojazdu zastępczego nie stanowi wyłącznego kryterium przesądzającego o wyborze danej oferty najmu. Istotne są również pozostałe warunki umowy najmy, oraz sposób, w jaki kształtują uprawnienia najemcy. Warunki umowy najmu zaproponowanej przez wypożyczalnie współpracującą z ubezpieczycielem, poza niższą stawką dobową za wynajem, potencjalnie kształtowałyby sytuację poszkodowanego w sposób dalece niekorzystny. W regulaminie wypożyczalni widnieją zapisy dotyczące udziału własnego w ewentualnej szkodzie na pojeździe zastępczym, a wśród nich zapis przewidujący możliwość obciążenia najemcy kwotą naprawy pojazdu w wys. 135% wartości części zamiennych bądź kosztów naprawy, co mogłoby doprowadzić, w razie powstania szkody, do obciążenia najemcy kosztami przewyższającymi rzeczywistą szkodę. Nadto istotne znaczenie ma fakt, że owa wypożyczalnia oferowała najem na okres zaledwie 5 dni z możliwością przedłużenia po akceptacji przez ubezpieczyciela, która to akceptacja, biorąc pod uwagę rozbieżność między wskazanym przez pozwaną a ustalonym w toku postepowania okresem niezbędnym do likwidacji szkody, była wątpliwa.

Zarzut naruszenia art. 327 ¹ § 1 pkt 1 k.p.c. nie jest trafny.

Powołanie się na naruszenie art. 327 ¹ § 1 k.p.c. jest usprawiedliwione tylko wówczas, gdy z uzasadnienia orzeczenia nie daje się odczytać, jaki stan faktyczny lub prawny stanowił podstawę rozstrzygnięcia, co uniemożliwia kontrolę instancyjną. Inaczej rzecz ujmując, zarzut wadliwego sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia może okazać się zasadny tylko wówczas, gdy z powodu braku w uzasadnieniu elementów wymienionych w art. 327 ¹ § 1 k.p.c. zaskarżone orzeczenie nie poddaje się kontroli, czyli gdy treść uzasadnienia orzeczenia sądu I instancji uniemożliwia całkowicie dokonanie toku wywodu, który doprowadził do jego wydania (por. postanowienie Sadu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2001 r., IV CKN 970/00; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 20 kwietnia 2021 r., I ACa 560/20). O skutecznym postawieniu zarzutu naruszenia art. 327 ¹ § 1 pkt 1 k.p.c. można mówić tylko wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia nie zawiera elementów pozwalających na weryfikację stanowiska sądu, a braki uzasadnienia w zakresie poczynionych ustaleń faktycznych, oceny dowodów i oceny prawnej muszą być tak znaczne, że sfera motywacyjna orzeczenia pozostaje nieujawniona, bądź ujawniona w sposób uniemożliwiający poddanie jej ocenie instancyjnej.

Wbrew zapatrywaniom skarżącego, uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego zawierało wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, obejmującej ustalenie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zarzut naruszenia (...) § 1 pkt 1 k.p.c. może znaleźć zastosowanie jedynie w tych wyjątkowych sytuacjach, w których treść uzasadnienia orzeczenia sądu pierwszej instancji uniemożliwia całkowicie dokonanie oceny toku wywodu, który doprowadził do wydania zaskarżonego orzeczenia, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Podsumowując, z treści zarzutów apelacyjnych wynika, że według apelującego, poszkodowany dla minimalizacji szkody, winien niezwłocznie po uzyskaniu kosztorysu naprawy (z wątpliwą kwotą naprawy wskutek zastosowania rabatów na części i materiały lakiernicze) przystąpić do naprawy pojazdu, gdzie realny uzasadniony jej koszt wyniósł niemalże dwukrotność zaproponowanej przez ubezpieczyciela pierwotnie kwoty, co poszkodowany ustalił na własną rękę, a następnie liczyć na uwzględnienie przez ubezpieczyciela roszczenia co do całości poniesionych kosztów oraz zgodzić się na najem pojazdu na 5 dni z ewentualną, zależną od decyzji ubezpieczyciela możliwością jego przedłużenia.

W ocenie Sądu Okręgowego, oczekiwania apelującego co do postępowania poszkodowanego nie pozostają w zgodzie z zasadą współdziałania poszkodowanego w celu minimalizacji szkody. Poszkodowany w żaden sposób nie przyczynił się do zwiększenia szkody, a jego działanie wynikało wyłącznie z dążenia do zabezpieczenia własnego, uzasadnionego interesu.

W świetle powyższego wywodu, zarzuty naruszenia prawa materialnego w postaci art. 354 § 2 k.c. w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, art. 361 § 1 k.c., art. 822 § 1 k.c. oraz art. 826 k.c. w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, nie zasługują na uwzględnienie.

W konsekwencji, wobec bezzasadności powyższych zarzutów, zarzut naruszenia art. 100 zd. pierwsze k.p.c. w zw. z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych stał się bezprzedmiotowy.

W tym stanie rzeczy Sąd odwoławczy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił niezasadną apelację.

O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. Mając na uwadze, iż apelujący przegrał proces, a powód poniósł koszty związane z udziałem w postępowaniu apelacyjnym, należało zwrócić mu żądane koszty. Na koszty te złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika w sprawie w kwocie 1 800 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964).