Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Łodzi

UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Rejonowego w Łowiczu z dnia 28 lipca 2022 roku w sprawie o sygnaturze akt I C 412/20, z powództwa J. W. przeciwko (...) w Ł., o zapłatę, Sąd:

1.  zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 21.620,95 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 20.495,96 zł od dnia 6 lipca 2020 roku do dnia zapłaty oraz od kwoty 1124,99 zł od dnia 10 lutego 2022 roku do dnia zapłaty;

2.  oddalił powództwo w pozostałym zakresie;

3.  zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1012,76 zł tytułem kosztów procesu od uwzględnionej części powództwa, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

4.  nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Łowiczu kwotę 1690 zł tytułem nieuiszczonej opłaty od pozwu;

5.  ustalił, że nieuiszczone koszty sądowe w zakresie opłaty od oddalonej części powództwa ponosi Skarb Państwa.

Apelację od powyższego orzeczenia wniósł pozwany, zaskarżając je w części, tj. co do pkt 1, 3 i 4. Zaskarżonemu orzeczeniu skarżący zarzucił:

1.  naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy:

a)  art. 233 § 1 k.p.c. poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego, tj.:

- przyznanie wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom powoda oraz świadków M. S., W. B., I. W. w zakresie dotyczącym powstania oraz wielkości szkody, podczas gdy zeznania te były niespójne, fragmentaryczne oraz nie znajdowały potwierdzenia w dowodach z dokumentów;

- uznanie za wiarygodny sporządzony przez powoda „protokół zniszczenia/straty towarów”, podczas gdy powód nie wykazał, czy i w jaki sposób doszło do utylizacji żywności;

b) art. 232 k.p.c. poprzez uznanie, że powód udowodnił powstanie oraz wysokość szkody co do kwoty 21 620,95 zł, podczas gdy okoliczność ta nie została wykazana;

c) 322 k.p.c. poprzez przyjęcie przez Sąd Rejonowy, że powód mógłby uzyskać 50% zysku z ogólnej wartości umów na realizację imprezy dla (...), S. B. oraz imprezy stand-up jedynie na podstawie twierdzeń powoda, podczas gdy tak oznaczona wartość nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym, jak też nie poddaje się weryfikacji;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego:

a) art. 362 k.c. przez jego niezastosowanie i przypisanie pozwanemu pełnej odpowiedzialności za szkodę, podczas gdy powód przyczynił się do jej powstania;

b) art. 415 k.c. przez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. uwzględnienie powództwa w części, podczas gdy wysokość szkody nie została wykazana.

W konsekwencji podniesionych zarzutów pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. Pozwany wniósł również o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja jako bezzasadna podlegała oddaleniu.

Sąd II instancji podziela i przyjmuje za własne poczynione przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne, stwierdzając również, że do tych ustaleń prawidłowo zostały zastosowane przepisy prawa materialnego, co skutkowało wydaniem wyroku w pełni odpowiadającego prawu.

Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie może się ostać.

Z uwagi na przyznaną sądowi swobodę w ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. może być uznany za zasadny jedynie wtedy, gdy podstawą rozstrzygnięcia uczyniono rozumowanie sprzeczne z zasadami logiki bądź wskazaniami doświadczenia życiowego. Dlatego w sytuacji, gdy na podstawie zgromadzonych dowodów możliwe jest wyprowadzenie konkurencyjnych wniosków co do przebiegu badanych zdarzeń, dla podważenia stanowiska orzekającego sądu nie wystarcza twierdzenie skarżącego o wadliwości poczynionych ustaleń odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest wskazanie, jakich to konkretnie uchybień w ocenie dowodów dopuścił się sąd orzekający naruszając w ten sposób opisane wyżej kryteria, wiążące w ramach swobodnej oceny dowodów. Nie ulega wątpliwości, że prezentacja własnej wersji stanu faktycznego przy braku obalenia logicznego i zgodnego z doświadczeniem życiowym rozumowania sądu nie stanowi dostatecznej podstawy do zmiany ustaleń faktycznych przez sąd odwoławczy. Sąd I instancji ma autonomię wynikającą z art. 233 § 1 k.p.c. w zakresie oceny materiału dowodowego i jeśli realizując zasadę bezpośredniości sąd ten wyrobi sobie pogląd na wiarygodność poszczególnych dowodów i da temu wraz w uzasadnieniu, to sąd odwoławczy nie ma podstaw do ingerencji w ustalony stan faktyczny.

Przekładając powyższe na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że Sąd Rejonowy nie uchybił żadnym zasadom logiki ani doświadczenia życiowego, a poczynione ustalenia znajdują oparcie w zebranym materiale dowodowym. Wskazywane przez powoda rzekome naruszenie art. 233 § 1 k.c. w istocie stanowi polemikę z prawidłowo poczynionymi ustaleniami Sądu I instancji. Wbrew zapatrywaniu skarżącego, Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym oparł ustalenia na zeznaniach świadków, które wbrew twierdzeniom pozwanego były spójne i tworzyły logiczny obraz wydarzeń, uzupełniając się wzajemnie. Sąd również ocenił protokół strat żywności jako wiarygodny. Zwłaszcza, iż był on poparty przedłożonymi fakturami vat za ich zakup, co w sposób jednoznaczny wskazuje, jakie koszty żywności powód rzeczywiście poniósł.

Odnosząc się do zawartego w apelacji zarzutu naruszenia przez Sąd Rejonowy przepisu art. 232 k.p.c. należy wskazać, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił, że strona powodowa podołała obciążającemu ją z mocy art. 232 k.p.c. obowiązkowi udowodnienia zarówno powstania jak i wysokości szkody, powstałej na skutek działań pozwanego. Powód przedstawił dokładne wyliczenia strat jakie poniósł. Przedstawił faktury vat za zepsutą żywność, za pompę do WC i wynajem agregatu prądotwórczego, a także przedłożył umowy niezrealizowanych imprez oraz raporty miesięczne za uzyskane przychody zestawione rok do roku, co w sposób jasny wykazało wysokość szkody.

Chybiony jest także zarzut naruszenia przepisu art. 322 k.p.c., który stanowi wyjątkowy instrument procesowy, mający usuwać ujemne skutki braku dowodów w zakresie wysokości żądania i stanowiący pewne złagodzenie skutków przewidzianych w art. 6 k.c., zgodnie z którym ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Norma art. 322 k.p.c. znajduje zatem zastosowanie wówczas, gdy ścisłe udowodnienie wysokości szkody jest obiektywnie niemożliwe. Przy czym ciężar wywiedzenia tej okoliczności (jej uzasadnienia) spoczywa na stronie obciążonej procesowym obowiązkiem wykazania wysokości szkody (tak m. in. SA w W. w wyroku z 7 czerwca 2013 r., I ACa 1445/12). Natomiast wyjątkowy charakter art. 322 k.p.c. nie pozwala na dokonywanie rozszerzającej wykładni tej normy. W efekcie z uprawnienia zawartego w art. 322 k.p.c. Sąd meriti może skorzystać dopiero wówczas, gdy po wyczerpaniu wszystkich dostępnych dowodów okaże się, że ścisłe udowodnienie żądania jest niemożliwe lub nader utrudnione. Jednak stosowanie tej normy nie może być spowodowane bezczynnością strony, nie przejawiającej inicjatywy dowodowej i prowadzić do uchylenia się przez stronę od obowiązku przedstawienia dowodów, który na niej spoczywa. Ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa wszakże na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). Strona ma zatem obowiązek wyczerpania wszystkich dopuszczalnych środków dowodowych i wykazania istnienia przesłanki zastosowania przepisu art. 322 k.p.c., tj. wykazania, że ścisłe udowodnienie żądania jest niemożliwe lub nader utrudnione. Brak takich działań - i wymaganie od Sądu, któremu nie przedstawi się wystarczających przesłanek do tego, by antycypował ocenę dowodów, tj. by przed przeprowadzeniem dowodu stwierdzał, że nie można wykazać stwierdzonego faktu, prowadziłoby do omijania wskazanych wyżej przepisów i wadliwego stosowania przepisu art. 322 k.p.c., gdyż ocena Sądu musiałaby być uznana za dowolną (tak m. in. SA w P. w wyroku z 27 września 2011 r., I ACA 680/11, SA w W. w wyroku z 5 października 2010 r., VI ACa 148/10 i SA w Ł. w wyroku z 31.03.2014 r., I ACa 1277/13). W niniejszej sprawie Sąd oparł się na zeznaniach świadków oraz samego powoda - które były logiczne i spójne. Wyliczenia, o prognozowanym 50% zysku z ogólnej wartości umów na realizację imprez, które skarżący kwestionuje, zostały sporządzone w oparciu o wieloletnie doświadczenie powoda w zakresie prowadzenia tego rodzaju działalności. Sąd Okręgowy, nie ma zatem podstaw by nie dać im wiary, szczególnie iż przedstawiony prognozowany zysk nie jawi się jako wygórowany.

Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa materialnego, również nie sposób się zgodzić z zarzutem naruszenia art. 362 k.c. przez nieuwzględnienie przyczynienia się powoda do szkody.

Zgodnie z art. 362 k.c. jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega zmniejszeniu stosownie do okoliczności. W orzecznictwie i doktrynie zgodnie wskazuje się, że przepis ten nie nakłada na Sąd obowiązku zmniejszenia należnego poszkodowanemu odszkodowania, a jedynie daje taką możliwość (por. wyrok SA w Lublinie z 3.08.2011 r. I ACa 298/11; red. A.Kidyba „Kodeks cywilny. Komentarz” Tom III, t.4 do przepisu). Ustalenie przyczynienia się jest bowiem warunkiem wstępnym, od którego w ogóle zależy możliwość rozważania zmniejszenia odszkodowania oraz warunkiem koniecznym, lecz niewystarczającym.

W niniejszej sprawie, nie sposób było uznać, iż powód przyczynił się do powstania szkody. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wypowiedzenie umowy najmu w dniu 4 października 2019 roku było nieskuteczne, zatem powód mógł prowadzić swoją działalność gastronomiczną w sposób ciągły i nienaruszony.

W okresie sporu dotyczącego wypowiedzenia umowy najmu, powód podejmował działania zgodne z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą - robił bieżące zakupy, podpisywał umowy na organizację imprez. To pozwany, po bezskutecznym wypowiedzeniu umowy i bezprawnym działaniu – odcięciem powoda od mediów, prądu i pozbawieniem dostępu do lokalu – doprowadził do powstania szkody. Sąd Okręgowy, nie widzi zatem podstaw do uznania, iż powód swoim zachowaniem przyczynił się do szkody, a tym samym nie ma podstaw do obniżenia odpowiedzialności pozwanego za powstałą szkodę.

Biorąc pod uwagę powyższe, zarzut naruszenia art. 415 również należało uznać jako chybiony.

W ocenie Sądu Okręgowego wyrok wydany przez Sąd Rejonowy
w przedmiotowej sprawie jest trafny i zgodny z obowiązującymi przepisami zaś apelacja całkowicie bezzasadna.

Podsumowując powyższy wywód stwierdzić należy, iż wywiedziona przez pozwanego apelacja nie zawierała zarzutów, mogących podważyć rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego, w związku z czym, jako bezzasadna, podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.

O kosztach postępowania apelacyjnego w pkt 2 wyroku Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 § 1, 1 ¹ i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c.

Na koszty te składają się koszty wynagrodzenia pełnomocnika pozwanego
w wysokości 1800 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.)