Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Łodzi

UZASADNIENIE

Decyzją z 22 listopada 2024 roku znak: R/10/053227491 Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...)w Ł. stwierdził, że D. C. pobrała nienależne świadczenia za okres od 1 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 r. w łącznej kwocie 1607,94 zł z tytułu renty rodzinnej. Zakład zobowiązał wnioskodawczynię do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za okres od 1 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 r. w kwocie należności głównej 1607,94 zł oraz odsetek ustawowych za opóźnienie, naliczonych za okres od następnego dnia po dniu wypłaty świadczenia tj. od dnia 13 lutego 2024 do dnia wydania decyzji w kwocie 140,75 zł.

(decyzja k. 146-146v. akt ZUS)

W dniu 23 grudnia 2024 roku odwołanie od powyższej decyzji złożyła D. C. nie zgadzając się z powyższą decyzją i wskazując, że z żadnego przepisu nie wynika, aby otrzymywanie renty rodzinnej było uzależnione od frekwencji na zajęciach w szkole.

(odwołanie k. 3)

W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) w Ł. wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie organ rentowy podniósł, że podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy art. 138 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W ocenie organu rentowego ubezpieczona pobrała nienależnie świadczenie za okres od 1 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 r. w łącznej kwocie 1607,94 zł z tytułu renty rodzinnej, co spowodowane zostało przerwą w nauce w powyższym okresie.

Zdaniem ZUS dowodem na ww. fakt, jest zaświadczenie z (...) w Ł. nr (...), z którego wynika, że ubezpieczona była słuchaczką szkoły na kierunku Technik Administracji na semestrze drugim w roku szkolnym 2023/2024. Słuchaczka została przyjęta do szkoły dnia 1 września 2023 r. natomiast została skreślona z listy słuchaczy dnia 31 sierpnia 2024 r. W semestrze drugim frekwencja odwołującej w lutym 2024 r. to 0 godzin z 24 możliwych.

Organ rentowy zwrócił przy tym uwagę, że prawo do renty rodzinnej uzależnione jest od systematyczności nauki, jej pozytywnych rezultatów. Samo formalne posiadanie statusu słuchacza szkoły przy braku czynnego uczestniczenia w zajęciach lekcyjnych oraz nieprzystąpienie do egzaminów nie pozwala na przyjęcie, iż słuchacz kontynuował naukę, a w konsekwencji, że w tym okresie przysługuje prawo do renty rodzinnej. Absencja może stanowić podstawę do ustalenia ewentualnie powstałej nadpłaty świadczenia w przypadku uzyskania danych co do daty zaprzestania uczęszczania do szkoły. Organ rentowy ustalił nadpłatę renty rodzinnej za wszystkie miesiące, w których uprawniona nie realizowała obowiązku nauki nie uczestnicząc w ogóle w zajęciach szkolnych, jak również za miesiące wakacyjne następujące bezpośrednio po okresie, w którym obowiązek nauki nie był realizowany.

(odpowiedź na odwołanie k. 4-5)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Wnioskodawczyni D. C. urodziła się (...).

(bezsporne, a nadto akt urodzenia k. 11/12 akt ZUS)

Wnioskodawczyni jest córką A. C., który zmarł w dniu (...).

(odpis skrócony aktu zgonu k. 13/14 akt ZUS)

Decyzją z dnia 31 marca 2011 roku ubezpieczonej została przyznana renta rodzinna po zmarłym ojcu. Renta rodzinna została przyznana D. C. na okres od 31 lipca 2016 roku.

(decyzja k. 33-33v. akt ZUS)

Decyzją z dnia 21 września 2016 roku ZUS(...) w Ł. wznowił ubezpieczonej wypłatę renty rodzinnej od 1 sierpnia 2016 r. do 31 sierpnia 2019 r.

(decyzja k. 51-52v. akt ZUS)

Decyzją z dnia 24 września 2019 roku ZUS (...) w Ł. wznowił ubezpieczonej wypłatę renty rodzinnej od 1 września 2019 r. do 31 sierpnia 2020 r.

(decyzja k. 89-90v. akt ZUS)

Decyzją z dnia 7 października 2020 roku ZUS (...)w Ł. wznowił ubezpieczonej wypłatę renty rodzinnej od 1 października 2020 r. do 28 lutego 2021 r.

(decyzja k. 106-106v. akt ZUS)

Decyzją z dnia 25 lutego 2021 roku ZUS (...) w Ł. podjął wypłatę renty rodzinnej dla ubezpieczonej od 1 marca 2021 r. do 31 stycznia 2023 r.

(decyzja k. 108-109v. akt ZUS)

Decyzją z dnia 6 kwietnia 2022 roku ZUS (...) w Ł. ponownie przyznał ubezpieczonej rentę rodzinną od 1 marca 2022 r. do 31 sierpnia 2023 r.

(decyzja k. 119-120 akt ZUS)

W dniu 23 czerwca 2023 r. ubezpieczona ukończyła naukę w (...)w Ł. na kierunku technik bezpieczeństwa i higieny pracy.

(świadectwo ukończenia szkoły podstawowej k. 122, zaświadczenie nr (...) k. 118)

Decyzją z dnia 22 września 2023 r. ZUS (...) w Ł. ponownie przyznał ubezpieczonej rentę rodzinną od 1 września 2023 r. do 31 lipca 2025 r.

(decyzja k. 123-124v. akt ZUS)

Decyzją z 15 października 2024 r. ZUS (...)w Ł. przeliczył ubezpieczonej rentę rodziną od 1 września 2024 r. W decyzji tej wskazano, że organ wzywa ją do dostarczenia oryginału zaświadczenia szkolnego potwierdzającego odbycie nauki w okresie od 1 września 2023 r. do 31 sierpnia 2024 r. w Szkole (...)na kierunku technik administracji wraz
z występującymi absencjami w okresie od 1 września 2023 r. do 31 sierpnia 2024 r.
i wyszczególnieniem w jakich miesiącach wnioskodawczyni uczęszczała na zajęciach oraz terminów zjazdów.

(decyzja k. 135-136 akt ZUS)

Sporną decyzją 22 listopada 2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych(...) w Ł. stwierdził, że D. C. pobrała nienależne świadczenie za okres od 1 lutego 2024 roku do 29 lutego 2024 roku w łącznej kwocie 1607,94 zł z powodu braku kontynuacji nauki.

(decyzja k. 146 akt ZUS)

Wnioskodawczyni w roku szkolnym 2023/2024 (od 1 września 2023 roku do 31 sierpnia 2023 roku) była słuchaczką (...) Szkoły (...) w Ł. i pobierała naukę na kierunku technika administracji. Wnioskodawczyni została skreślona z listy słuchaczy
w dniu 31 sierpnia 2024 r. z uwagi na nieuzyskanie pozytywnych semestralnych ocen kwalifikacyjnych ze wszystkich obowiązkowych zajęć edukacyjnych.

Ubezpieczona uzyskała następującą frekwencję:

- we wrześniu 2023 r. – obecna na 20 h z 32 h możliwych;

- w październiku 2023 r. – obecna na 31 h z 56 h możliwych;

- w listopadzie 2023 r. – obecna na 18 h z 24 h możliwych;

- w grudnia 2023 r. – obecna na 34 h z 39 h możliwych;

- w styczniu 2024 r. – obecna na 22 h z 24 h możliwych.

Uzyskała następujące oceny: PPc – ocena 5, PPa – ocena 4, PwA – ocena 3. Ubezpieczona zaliczyła semestr pierwszy.

W semestrze drugim uzyskała następującą frekwencję:

- w lutym 2024 r. – obecna na 0 h z 24 h możliwych;

- w marcu 2024 r. – obecna na 30 h z 42 h możliwych;

- w kwietniu 2024 r. – obecna na 38 h z 44 h możliwych;

- w maju 2024 r. – obecna na 12 h z 32 h możliwych;

- w czerwcu – obecna na 0 h z 33 h możliwych.

(zaświadczenie nr (...) – k. 138, decyzja z 1 września 2024 r. k. 11)

Ubezpieczona w roku szkolnym 2024/2025 jest słuchaczką (...) Szkoły (...) w Ł. na kierunku technika sterylizacji medycznej. Ubezpieczona została przyjęta do szkoły 1 września 2024 r. Nauka trwa dwa semestry. Przewidywany termin zakończenia nauki to sierpień 2025 r. We wrześniu i październiku ubezpieczona uzyskała wymagane 50% obecności.

(zaświadczenie nr (...) k. 139)

W dniu 27 grudnia 2023 r. D. C. wypowiedziała umowę najmu ze skutkiem na dzień 31 stycznia 2024 r.

(rozwiązanie umowy k. 12)

W związku z wypowiedzeniem umowy najmu, wnioskodawczyni zmuszona była do przeprowadzki do K. Ł., z którego ciężko było jej dojechać.
WK. Ł. ubezpieczona zamieszkiwała od stycznia do końca marca. W marcu ubezpieczona dojeżdżała do szkoły dzięki pomocy osoby, która ją podwoziła. Natomiast w kwietniu wnioskodawczyni przeprowadziła się z powrotem do Ł. i zamieszkała na osiedlu R..

(zeznania ubezpieczonej e-protokół rozprawy z 20 maja 2025 r. 00:11:40 w zw.
z 00:01:05:00:10:01 – płyta CD k. 27)

Wnioskodawczyni nie przystępowała egzaminów na kierunku technik administracji, które były w czerwcu 2024 r., gdyż kierunek ten jej nie odpowiadał. Nie zamierzała zaprzestać nauki, tylko chciała kontynuować ją na innym kierunku.

(zeznania ubezpieczonej e-protokół rozprawy z 20 maja 2025 r. 00:11:40 w zw. z 00:01:05:00:10:01 – płyta CD k. 27)

Na kierunku, na którym wnioskodawczyni uczy się obecnie – technik sterylizacji medycznej, ubezpieczona zaliczyła pierwszy semestr i w czerwcu 2025 r. będzie kończyć ten kierunek. Już miała jeden egzamin, który zdała.

(zeznania ubezpieczonej e-protokół rozprawy z 20 maja 2025 r. 00:11:40 w zw. z 00:01:05:00:10:01 – płyta CD k. 27)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane dokumenty, zeznania wnioskodawczyni, które nie budzą wątpliwości co do ich wiarygodności. Organ rentowy
w toku postępowania nie zakwestionował zeznań skarżącej.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie jest zasadne.

Zgodnie z dyspozycją art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1631) osoba, która nienależnie pobierała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu, przy czym za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust 1 uważa się:

1) świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania;

2) świadczenia przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą świadczenia.

Ponadto za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust 1 uważa się również świadczenia wypłacone z przyczyn niezależnych od organu rentowego osobie innej niż wskazana w decyzji tego organu.

Natomiast według ust. 4 nie można żądać zwrotu kwot nienależnie pobranych świadczeń za okres dłuższy niż 12 miesięcy, jeżeli osoba pobierająca świadczenia zawiadomiła organ rentowy o zajściu okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, a mimo to świadczenia były jej nadal wypłacane, w pozostałych zaś wypadkach - za okres dłuższy niż 3 lata, z zastrzeżeniem ust. 5.

Na mocy art. 84 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 350) osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego,
z uwzględnieniem ust. 11.

Cytowany przepis art. 138 tej ustawy definiuje świadczenie nienależne podlegające zwrotowi, jako m. in. świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania – które to pouczenie bezspornie miało miejsce w niniejszej sprawie.

Podstawą uznania świadczenia za nienależne jest przede wszystkim zaistnienie okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenia prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń. Chodzi tu o okoliczności, które nie istniały w chwili przyznania świadczenia, natomiast powstały w czasie jego pobierania.

Zgodnie z treścią art. 68 ust. 1 ustawy emerytalnej dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione mają prawo do renty rodzinnej:

1)  do ukończenia 16 lat,

2)  do ukończenia nauki w szkole, jeżeli przekroczyły 16 lat życia, nie dłużej jednak niż do osiągnięcia 25 lat życia, albo

3)  bez względu na wiek, jeżeli stały się całkowicie niezdolne do pracy oraz samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolne do pracy w okresie, o którym mowa w pkt1 lub2,

W świetle cytowanych przepisów oraz na gruncie rozpoznawanej sprawy Sąd przyjął stanowisko, że decyzja organu rentowego zobowiązująca skarżącą do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z tytułu renty rodzinnej jest, w stosunku do D. C., niesłuszna.

Podkreślenia wymaga, iż renta rodzinna pełni głównie funkcję alimentacyjną. Jej celem podstawowym jest dostarczenie środków utrzymania tym dzieciom, które ze względu na wiek, stan zdrowia lub kształcenie się, nie mają możliwości pozyskiwania tychże środków własną pracą (działalnością zarobkową). Stanowi pieniężną rekompensatę utraty, przede wszystkim, ale nie tylko ekonomicznego, wsparcia ze strony zmarłego rodzica (innej osoby, na której ciążył obowiązek alimentacyjny wobec dziecka). Dlatego też przysługuje każdemu dziecku uczącemu się w szkole. Ukończenie nauki następuje najczęściej poprzez wypełnienie przez ucznia wymagań programowych, czego potwierdzeniem jest świadectwo ukończenia szkoły.

Przez naukę w szkole, o której mowa w art. 68 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, rozumie się naukę w szkołach podstawowych, gimnazjach i szkołach ponadgimnazjalnych (publicznych i niepublicznych), szkołach wyższych (państwowych i niepaństwowych), szkołach prowadzonych przez Kościół (...), a także pozaszkolnych formach kształcenia, dokształcania bądź doskonalenia zawodowego (np. w ramach różnego rodzaju kursów lub praktyk zawodowych). W grę wchodzą wszelkie formy kształcenia w systemie stacjonarnym, zaocznym, wieczorowym i korespondencyjnym.

Prawo do renty rodzinnej nie jest przy tym uzależnione od frekwencji ucznia
w zajęciach szkolnych. Świadczenie to przysługuje bowiem od dnia podjęcia nauki do dnia jej ukończenia w planowanym terminie, bądź utraty statusu ucznia (studenta) wskutek skreślenia z listy uczniów (studentów) przez właściwy organ określony w statucie szkoły. Organ rentowy nie jest uprawniony do ustalania, na podstawie uczestniczenia przez uprawnionego w zajęciach szkolnych, istnienia prawa do świadczenia. Możliwe są określone przerwy w nauce (rozszerzająca wykładnia funkcjonalna przepisu), nawet powodujące czasową utratę statusu ucznia w danej szkole, ale o charakterze przejściowym, wywołane jednak nadzwyczajnymi
i obiektywnymi przyczynami. (tak: wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 30 stycznia 2018 r., III AUa 1977/17, LEX nr 2687632)

W zakresie żądania zwrotu renty rodzinnej za okres od 1 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 roku, organ rentowy wskazał, że w tym miesiącu wnioskodawczyni nie kontynuowała nauki, gdyż nie uczestniczyła w zajęciach.

Jak ustalił Sąd Okręgowy w toku postępowania wnioskodawczyni od 1 września 2023 roku do 31 sierpnia 2024 roku była słuchaczką (...)Szkoły (...)
w Ł. i pobierała naukę na kierunku technik administracji. Ubezpieczona uzyskała następującą frekwencję:

- we wrześniu 2023 r. – obecna na 20 h z 32 h możliwych;

- w październiku 2023 r. – obecna na 31 h z 56 h możliwych;

- w listopadzie 2023 r. – obecna na 18 h z 24 h możliwych;

- w grudnia 2023 r. – obecna na 34 h z 39 h możliwych;

- w styczniu 2024 r. – obecna na 22 h z 24 h możliwych.

Uzyskała następujące oceny: PPc – ocena 5, PPa – ocena 4, PwA – ocena 3. Ubezpieczona zaliczyła semestr pierwszy.

W semestrze drugim uzyskała następującą frekwencję:

- w lutym 2024 r. – obecna na 0 h z 24 h możliwych;

- w marcu 2024 r. – obecna na 30 h z 42 h możliwych;

- w kwietniu 2024 r. – obecna na 38 h z 44 h możliwych;

- w maju 2024 r. – obecna na 12 h z 32 h możliwych;

- w czerwcu – obecna na 0 h z 33 h możliwych.

Wnioskodawczyni nie przystępowała jednak do egzaminów na kierunku technik administracji, które były w czerwcu 2024 r., gdyż kierunek ten jej nie odpowiadał. Nie zamierzała zaprzestać nauki, tylko kontynuować ją na innym kierunku. Finalnie wnioskodawczyni została skreślona z listy słuchaczy w dniu 31 sierpnia 2024 r. z uwagi na nieuzyskanie pozytywnych semestralnych ocen kwalifikacyjnych ze wszystkich obowiązkowych zajęć edukacyjnych.

Natomiast w roku szkolnym 2024/2025 ubezpieczona jest słuchaczką tej samej szkoły, ale na kierunku technik sterylizacji medycznej. Ubezpieczona została przyjęta do szkoły
1 września 2024 r. Nauka trwa dwa semestry. Przewidywany termin zakończenia nauki to sierpień 2025 r. We wrześniu i październiku ubezpieczona uzyskała wymagane 50% obecności. Na kierunku, na którym wnioskodawczyni uczy się obecnie – technik sterylizacji medycznej, ubezpieczona zaliczyła pierwszy semestr i w czerwcu 2025 r. będzie kończyć ten kierunek. Już miała jeden egzamin, który zdała.

Zeznań odwołującej nie kwestionował organ rentowy. Należy podkreślić, że z powyższego, jak również z analizy dokumentów, wynika jednoznacznie, iż skarżąca przez cały okres nauki w tej szkole, w tym również w okresie spornym, nie miała zamiaru przerwania kształcenia, a nieuczestniczenie przez nią w zjazdach w lutym 2024 r. było spowodowane przeprowadzką i związanymi z nią problemami z dojazdem do szkoły, które były wówczas utrudnione. Odwołująca musiała również w tym czasie przewieźć wszystkie swoje rzeczy, opróżnić mieszkanie, na które kończyła się umowa najmu.

Na tle tak dokonanych ustaleń faktycznych rozważenia i rozstrzygnięcia wymagała kwestia prawna dotycząca wykładni użytego w przepisie art. 68 ust. 1 pkt 2 zwrotu, iż renta przysługuje „do ukończenia nauki w szkole”, a w konsekwencji oceny czy wypłacone
w spornych okresach świadczenie w tym kontekście było nienależne, czyli wypłacone pomimo okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie lub wstrzymanie prawa do renty rodzinnej
i jako takie podlegać ma zwrotowi.

Proces pobierania nauki jest wypełniony obowiązkami polegającymi na uczęszczaniu na zaplanowane zajęcia, zaliczaniu egzaminów i uzyskiwaniu zaliczeń z objętych programem przedmiotów, a następstwem zaniechania powyższego, tj. kontynuowania nauki, jest skreślenie z listy uczniów szkoły. A należy pamiętać, że przepis art. 68 ust. 1 pkt 2 stanowi, iż prawo do renty rodzinnej przysługuje do czasu ukończenia nauki w szkole.

Jak słusznie zauważył Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 17 marca 2005 r. (III AUa 702/04, LEX nr 150547) oraz Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 8 kwietnia 2008 r. (III AUa 1524/07, LEX nr 491111) przepisy o rencie rodzinnej nie uzależniają prawa do tego świadczenia od systematyczności nauki, jej pozytywnych rezultatów, ewentualnego powtarzania semestrów. Jedyny warunek to kontynuowanie nauki i ograniczenie wiekowe.

Rozumienie pojęcia „kontynuowania nauki” sprecyzował w wyroku z dnia 25 października 2007 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach (III AUa 2009/06, LEX nr 399969), który wskazał, że prawo do renty rodzinnej, o której mowa w przepisie art. 68 ust. 1 pkt 2 ustawy o FUS, jest związane z kontynuowaniem nauki, nie zaś z wynikami tej nauki;
w przypadku „zwykłego” powtarzania klasy nie ma żadnej wątpliwości, co do dalszego prawa dziecka do renty rodzinnej mimo ostatecznego ukończenia nauki później niż w terminie planowo przewidzianym.

Nadto pojęcie „kontynuowania nauki” powiązane jest z zachowaniem przez ucznia uprawnionego do świadczenia rentowego praw uczniowskich (studenckich) czy to w okresie faktycznego pobierania czy też niepobierania nauki w szkole (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 9 września 2010 roku, III AUa 228/10, LEX nr 846522). Istotnym bowiem jest by uczeń nie tylko pobierał naukę lecz miał także formalną możliwość realizacji swojego prawa do nauki na warunkach oferowanych przez daną szkołę.

Z ustalonego stanu faktycznego ewidentnie wynika, że wnioskodawczyni pomimo nieuczęszczania na zajęcia w lutym 2024 r., kontynuowała naukę. Należy jeszcze raz podkreślić, że nieobecność na zajęciach w lutym 2024 r. była spowodowana wywołanymi przeprowadzką trudnościami z dotarciem do szkoły, koniecznością przewiezienia swoich rzeczy, zdania mieszkania, zaadoptowania się w nowym miejscu i nie była przejawem porzucenia nauki przez ubezpieczoną. Do stycznia 2024 r. wnioskodawczyni legitymowała się bowiem odpowiednią frekwencją oraz zdała wszystkie egzaminy – tym samym zaliczając pierwszy semestr roku szkolnego 2023/2024. Natomiast od marca 2024 r. wnioskodawczyni z powrotem uczęszczała na zajęcia, gdyż wówczas udało się znaleźć osobę, która pomagała jej z dojazdem do szkoły. Mając na uwadze przytoczone powyżej poglądy orzecznictwa, należy również przyjąć, że dla oceny tego czy w spornym okresie wnioskodawczyni kontynuowała naukę nie jest istotnym, że ostatecznie została ona skreślona z listy słuchaczy, gdyż nastąpiło to dopiero z dniem 31 sierpnia 2024 r., po wcześniejszym uczęszczaniu na zajęcia. Nadto od 1 września 2024 r. skarżąca kontynuowała naukę na innym kierunku, na którym miała odpowiednią frekwencję, a w sesji letniej 2025 roku, w dniu rozprawy, miała już zdany jeden egzamin i zamiar przystępowania do kolejnych. Tym samym należało dojść do wniosku, że wnioskodawczyni przez cały czas miała zamiar kontynuowania nauki.

A zatem z uwagi na to, że skarżąca, pomimo nieobecności na zajęciach w lutym 2024 r., faktycznie w tym czasie kontynuowała naukę, uznać należy, że w omawianych spornych okresach utrzymywała status uczennicy i miała zamiar kontynuowania nauki.

W ocenie Sądu Okręgowego zebrany w rozpoznawanej sprawie materiał dowodowy bez wątpienia wskazuje, że w objętym sporem lutym 2024 r. wnioskodawczyni kontynuowała naukę w szkole, uczestniczyła w zajęciach (choć miała nieobecności) w miesiącach następujących po tym miesiącu. Brak pozytywnych rezultatów pobieranej w spornym okresie przez ubezpieczoną nauki, z uwagi na nieuzyskanie pozytywnych semestralnych ocen kwalifikacyjnych ze wszystkich obowiązkowych zajęć edukacyjnych, nie przeciwstawia się uznaniu, że przysługuje jej prawo do renty rodzinnej. Bez wątpienia bowiem wnioskodawczyni miał zamiar kontynuowania nauki, co wykazała w toku postępowania – chciała bowiem zmienić kierunek studiów, który obecnie z powodzeniem realizuje uczęszczając na zajęcia i zdając egzaminy. Tym samym wobec konsekwentnego kontynuowania procesu nauki, nie sposób wyciągać w stosunku do D. C. negatywnych skutków prawnych, niezwykle obciążających młodego człowieka, który niewątpliwie wykazywał w całym okresie spornym zamiar kontynuowania nauki. Jak zaś wskazuje Sąd Najwyższy, dla ustalenia obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, decydujące znaczenie ma świadomość i zamiar ubezpieczonego, który pobrał świadczenie w złej wierze. (wyrok Sądu Najwyższego z 24 listopada 2004 r., I UK 3/04, OSNPUSiSP 2005, nr 8, poz. 116)

Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., zaskarżoną decyzję ZUS zmienił ustalając, że D. C. nie jest zobowiązana do zwrotu renty rodzinnej pobranej w okresie od 1 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 r. ani naliczonych odsetek.