VIII U 881/24 - uzasadnienie Sąd Okręgowy w Łodzi z 2025-06-02
Sygn. akt VIII U 881/24
UZASADNIENIE
w zakresie pkt 1 i 2 sentencji wyroku
Decyzją z dnia 19.04.2023 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. stwierdził, że A. N. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, tj. ubezpieczeniu emerytalnemu, ubezpieczeniom rentowym oraz ubezpieczeniu wypadkowemu od 16.12.2019 r. do 8.07.2020 r„ od 24.07.2020 r. do 21.12.2020 r., od 1.11.2021 r. do 10.03.2022 r. i od 11.06.2022r. oraz określił miesięczne podstawy wymiaru składek
a. na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe oraz wypadkowe):
12/2019 r. – 1475,61 zł;
01-06/2020 r. – 3136,20 zł;
07/2020 r. – 1618,68 zł;
08-11/2020 r. - 3136,20 zł
12/2020 r. -2124,52 zł
11-12/2021 r. -3155,40 zł
03/2022 r.-1146,19 zł
06/2022 r. - 2368,80 zł
7-12/2022 r. -3553,20 zł
01-03/2023 r.-4161,00 zł
b. na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne
12/2019 r.-3803,56 zł
01-12/2020 r.-4026,01 zł
01-12/2021 r.-4242,38 zł
01-12.2022 r.-6221,04 zł
01-03.2023 r.-6965,94 zł
c. na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy
12/2019 r. -1475,61 zł
01-06/2020 r. - 3136,20 zł
07/2020 r. - 1618,68 zł
8- 11/2020 r.-3136,20 zł
12/2020 r.-2124,52 zł
11-12/2021 r.-3155,40 zł
03/2022 r.-1146,19 zł
06/2022 r. - 2368,80 zł
07-12/2022 r. -3553,20 zł
01-03/2023 r.-4161,00 zł.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie obowiązku ubezpieczeń społecznych i ustalenia podstaw wymiaru składek z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności przez A. N. jako wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) Sp. z o.o., o czym powiadomił ją pismem z 23.02.2023 r. ZUS wskazał, że ubezpieczona powinna zgłosić się z tego tytułu do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego od 16.12.2019 r. do 8.07.2020 r., od 24.07.2020 r. do 21.12.2020 r., od 1.11.2021 r. do 10.03.2022 r., od 11.06.2022 r. (do 6.02.2023 r.) z kodem tytułu (...) oraz złożyć prawidłowe dokumenty rozliczeniowe. Korespondencję odebrał dorosły domownik B. M. w dniu 27.02.2023 r.
Organ rentowy podał, że w terminie wskazanym w piśmie ubezpieczona nie skorzystała z prawa do czynnego udziału w postępowaniu oraz nie złożyła wyjaśnień czy dokumentów w przedmiotowej sprawie.
Jak wynika z danych zapisanych w systemie informatycznym Zakładu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ubezpieczona podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od 16.12.2019 r. do 8.07.2020 r., od 24.07.2020 r. do 21.12.2020 r., od 1.11.2021 r. do 10.03.2022 r., od 11.06.2022 r. W tych okresach ubezpieczona nie miała innych tytułów do ubezpieczeń lub z innych tytułów miesięczne podstawy wymiaru składek ubezpieczenie emerytalne i rentowe wykazywane za ubezpieczoną w przeliczeniu na okres miesiąca były niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę bądź niższe od obowiązującej ubezpieczoną minimalnej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności.
Natomiast w okresie od 9.07.2020 r. do 23.07.2020 r., od 22.12.2020 r. do 31.10.2021 r., od 11.03.2022 r. do 10.06.2022 r. uwagi na fakt, że z tytułu wykonywania umowy o pracę miesięczne podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe wynosiły w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę -z tytułu bycia wspólnikiem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ubezpieczona nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, a jedynie z tego tytułu są należne składki na ubezpieczenie zdrowotne.
(decyzja – k. 48-54 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego)
Decyzją z dnia 05.04.2024 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. stwierdził, że z tytułu prowadzenia przez A. N. pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością miesięczne podstawy wymiaru składek wynoszą:
-na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe oraz wypadkowe) styczeń i luty 2022 r. – 3553,20 zł;
- na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za styczeń i luty 2022 r. – 3553,20 zł.
(decyzja – k. 7-9 plik II załączonych do sprawy akt organu rentowego)
W odwołaniu z dnia 18.03.2024 r. złożonym wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia od decyzji ZUS z dnia 19.04.2023 r. A. N. wskazała, że o tejże decyzji dowiedziała się z odpowiedzi na odwołanie, jakie złożyła do sądu od innej decyzji ZUS z dnia 31.01.2024 r. ustalającej wysokość jej zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy. Ubezpieczona poinformowała, że w roku 2019 zgubiła dowód osobisty, czego jednak nikomu nie zgłosiła. Oświadczyła też, że nigdy nie była prezesem żadnej spółki i nigdy nie miała pieniędzy odpowiadających wartości udziałów tj. 150.000,00 zł, jakich właścicielką została ujawniona w KRS. Odwołująca podejrzewając, że ktoś się pod nią podszył stwierdziła, że nigdy nie stawała do żadnych aktów, zgromadzeń spółki, nie składała żadnych podpisów. Dodatkowo poinformowała, że przez dwa lata prowadziła działalność gospodarczą w zakresie produkcji odzieży wierzchniej, którą zamknęła i obecnie jest sprzątaczką.
Wniosek o przywrócenie terminu na złożenie odwołania w niniejszej sprawie wnioskodawczyni uzasadniła tym, że przedmiotowa decyzja została doręczona przez organ rentowy pod adres, pod którym wówczas nie zamieszkiwała. Adres ten jest adresem jej matki, z którą od lat jest skłócona i która to nie przekazała jej korespondencji, zawierającej wskazaną decyzję. W związku z powyższym stwierdzała, że niemożliwym było, aby mogła zapoznać się z treścią decyzji ZUS z dnia 19.04.2023 r. i zająć wobec niej merytoryczne stanowisko.
(odwołanie – k. 3, wniosek o przywrócenie terminu – k. 4)
Wnioskodawczyni złożyła także odwołanie od decyzji ZUS z dnia 05.04.2024 roku.
(odwołanie – k. 3-5 w aktach o sygn. VIII U 1052/24 załączonych do sprawy, k. 29-29 verte)
W odpowiedzi na odwołanie od decyzji ZUS z dnia 19.04.2023 r. organ rentowy wniósł o nieuwzględnienie złożonego wniosku o przywrócenie terminu i w związku z tym odrzucenie złożonego odwołania jako nadmiernie spóźnionego, a w razie przystąpienia przez sąd do merytorycznego rozpoznania sprawy o oddalenie odwołania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(odpowiedź na odwołanie – k. 6-7 verte)
W odpowiedzi na odwołanie od decyzji ZUS z dnia 5.04.2024 r. organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(odpowiedź na odwołanie – k. 9-10 w aktach o sygn. VIII U 1052/24 załączonych do sprawy)
Postanowieniem z dnia 30.04.2024 r. tutejszy sąd na podstawie art. 219 k.p.c. połączył sprawę o sygn. akt VIII U 1052/24 ze sprawą o sygn. akt VIII U 881/24 celem ich łącznego rozpoznania pod numerem sprawy VIII U 881/24.
(postanowienie – k. 21 w aktach o sygn. VIII U 1052/24 załączonych do sprawy)
Na rozprawie w dniu 12.02.2025 r. sąd na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 2 k.p.c. pominął wnioski pełnomocnika wnioskodawczyni o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków: T. J., M. J., A. S..
(postanowienie – rozprawa z dnia 12.02.2025 r. e-protokół (...):05:57-01:08:02 – płyta CD – k. 152)
Na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. pełnomocnik wnioskodawczyni poparł odwołanie, za pełnomocnik ZUS wniósł o odrzucenie odwołania od decyzji z dnia 19.04.2023 r. i oddalenie odwołania od decyzji z dnia 5.04.2024 r.
(końcowe stanowiska stron – rozprawa z dnia 23.04.2025 r. e-protokół (...):17:42 – 00:29:49 – płyta CD – k. 158)
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Spółka (...) Sp. z o.o. została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu 27.07.2016 r., udziały w spółce objęli M. J. (1350 udziałów), M. P. (150 udziałów), które następnie nabył T. J.. W dniu 16.12.2019 r. M. J. oraz T. J. na podstawie umów sprzedaży udziałów sprzedali całość swoich udziałów A. N.. Fakt złożenia w dniu 16.12.2019 r. przez w/w strony podpisów pod umową w kancelarii notarialnej został potwierdzony przez notariusza. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki (...) Sp. z o.o. w dniu 16.12.2019 r. podjęło uchwałę w sprawie powołania A. N. do pełnienia funkcji Prezesa Zarządu Spółki. W dniu 16.12.2019 r. wnioskodawczyni oświadczyła na piśmie, że wyraża zgodę na objęcie funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o. (wcześniej funkcję tę sprawował T. J.). W dniu 23.07.2020 r. w KRS zostało wpisane, że odwołująca stała się wspólnikiem w 100 % spółki (...) Sp. z o.o. jako właścicielka 1500 udziałów w tej spółce o łącznej wartości 150.000,00 zł. Spółka (...) Sp. z o.o. została wykreślona z KRS w dniu 26.09.2023 r.
(wypis z KRS – k. 5-13 verte, umowa spółki – k. 19-25, umowa sprzedaży udziałów – k. 27-30 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego, wypis z KRS – k. 11-15 verte, dokument – k. 44 verte-45 verte, protokół – k. 47-47 verte)
Na wnioskach spółki (...) Sp. z o.o. o wpisanie zmian do KRS wraz z załącznikami, widnieją odręczne podpisy – A. N..
(wnioski – k. 37-43 verte, zeznania wnioskodawczyni na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. e-protokół (...):05:58-00:12:56- płyta CD – k. 158 w związku z rozprawą z dnia 12.02.2025 r. e-protokół (...):38:18-00:43:48 – płyta CD – k. 152)
Organ rentowy wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie obowiązku ubezpieczeń społecznych i ustalenia podstaw wymiaru składek z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności przez A. N. jako wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) Sp. z o.o., o czym powiadomił ją pismem z 23.02.2023 r. Korespondencję wysłaną na adres: ul. (...), (...)-(...) Ł. odebrał dorosły domownik - B. M. (matka ubezpieczonej) w dniu 27.02.2023 r.
(zawiadomienie – k. 37-39, potwierdzenie odbioru – k. 40-41 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego)
W terminie wskazanym w w/w piśmie ubezpieczona nie skorzystała z prawa do czynnego udziału w postępowaniu oraz nie złożyła wyjaśnień czy dokumentów w przedmiotowej sprawie, wobec czego ZUS w dniu 21.03.2023 r. poinformował A. N. o zakończeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie obowiązku ubezpieczeń społecznych i podstaw wymiaru składek z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako (...) Sp. z o.o. Przesyłka wysłana na adres: ul. (...), (...)-(...) Ł. była podwójnie awizowana i nie została podjęta. Zwrot pisma nastąpił w dniu 07.04.2023 r. z adnotacją nie podjęta w terminie.
(zawiadomienie – k. 42, koperta – k. 44-45 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego)
Zaskarżoną decyzją z dnia 19.04.2023 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. stwierdził, że A. N. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wyłączny wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, tj. ubezpieczeniu emerytalnemu, ubezpieczeniom rentowym oraz ubezpieczeniu wypadkowemu od 16.12.2019 r. do 8.07.2020 r„ od 24.07.2020 r. do 21.12.2020 r., od 1.11.2021 r. do 10.03.2022 r. i od 11.06.2022r. oraz określił miesięczne podstawy wymiaru składek z wymienionego tytułu: za (...), od stycznia 2020 r. do czerwca 2020 r., za 07/2020 r., od sierpnia do listopada 2020 r., za 12/2020 r., od listopada do grudnia 2021 r., za 03/2022 r., za 06/2022 r., od lipca do grudnia 2022 r., od stycznia do marca 2023 r., nadto podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne: za 12/2019 r., od stycznia do grudnia 2020 r., od stycznia do grudnia 2021 r., od stycznia do grudnia 2022 r., od stycznia do marca 2023 r., oraz podstawę wymiaru składek na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy: za 12/2019 r., od stycznia do czerwca 2020 r., za 07/2020 r., od sierpnia do listopada 2020 r., za 12/2020 r., od listopada do grudnia 2021 r., za 03/2022 r., za 06/2022 r., od lipca do grudnia 2022 r., od stycznia do marca 2023 r.
Przedmiotowa decyzja zawierała pouczenie zgodnie z treścią, którego od przedmiotowej decyzji można wnieść odwołanie do Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi. Z pouczenia tego wynikało również, iż odwołanie wnosi się na piśmie za pośrednictwem jednostki organizacyjnej ZUS, która wydała decyzję lub do protokołu sporządzonego przez tę jednostkę, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji.
(decyzja – k. 48-54 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego)
Od 2020 r. wnioskodawczyni zamieszkiwała wraz ze swoją matką pod adresem: ul. (...), (...)-(...) Ł..
(zeznania wnioskodawczyni na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. e-protokół (...):05:58-00:12:56- płyta CD – k. 158 w związku z rozprawą z dnia 12.02.2025 r. e-protokół (...):18:00:34:01 – płyta CD – k. 152, zeznania świadka B. M. na rozprawie w dniu 12.02.2025 r. e-protokół (...):46:45-00:54:10 – płyta CD – k. 152)
Wnioskodawczyni w okresie od 13.03.2023 r. do 31.12.2023 r. zatrudniona była w spółce (...) Sp. z o.o. na stanowisku sprzątającej. W kwestionariuszu osobowym dla osoby ubiegającej się o zatrudnienie z dnia 10.03.2023 r. wnioskodawczyni jako adres zamieszkania podała: ul. (...), (...)-(...) Ł..
Taki sam adres zamieszkania ubezpieczonej widnieje także na następujących dokumentach tj.: skierowaniu na badania lekarskie z dnia 06.03.2023 r., podaniu o przyjęciu do pracy z dnia 10.03.2023 r., umowie o pracę z dnia 10.03.2023 r. zawartej przez ubezpieczoną z (...) Sp. z o.o., informacji o warunkach zatrudnienia z dnia 13.03.2023 r., oświadczeniu z dnia 10.03.2023 r., o tym że ubezpieczona nie ma ustalonego prawa do emerytury oraz że nie jest zatrudniona u innego pracodawcy na podstawie umowy o pracę,
(skierowanie – k. 82, podanie – k. 83, kwestionariusz – k. 83 verte, k. 101-101 verte oświadczenie – k. 89, informacja – k. 99 verte, umowa o pracę – k. 100, (...) P (...) k. 105, zeznania wnioskodawczyni na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. e-protokół (...):05:58-00:12:56- płyta CD – k. 158 w związku z rozprawą z dnia 12.02.2025 r. e-protokół (...):18:00:34:01 – płyta CD – k. 152)
Na wydruku zgłoszenia odwołującej do ubezpieczeń społecznych - druku (...) dokonanym w dniu 13.03.2023 r. przez jej ówczesnego pracodawcę– spółkę (...) Sp. z o.o. jako adres zamieszkania ubezpieczonej wskazano adres - ul. (...), (...)-(...) Ł. i na ten adres widniejący także w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS, organ rentowy wysłał decyzję z dnia 19.04.2023 r. Korespondencja została odebrana w dniu 24.04.2023 r. przez B. M..
( (...) k. 9-10 verte, k. 63-63 verte, k. 99, potwierdzenie odbioru – k. 46-47 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego)
Korespondencję kierowaną do A. N. na adres: ul. (...), (...)-(...) Ł., odbierała od listonosza B. M., a następnie przekazywała córce.
(zeznania świadka B. M. na rozprawie w dniu 12.02.2025 r. e-protokół (...):46:45-00:54:10 – płyta CD – k. 152)
W dniu 15.05.2023 r. ubezpieczona zgłosiła pracodawcy – spółce (...) Sp. z o.o. zmianę adresu swego zamieszkania i podała nowy adres: ul. (...) r. 28/43, (...)-(...) Ł..
(karta zgłoszenia zmiany danych – k. 88)
Płatnik składek – pracodawca ubezpieczonej ( spółka (...) Sp. z o.o.), wobec dokonanego przez nią w dniu 15.05.2023 r. zgłoszenia zmiany danych adresowych w dniu 25.05.2023 r. dokonał zmiany adresu zamieszkania wnioskodawczyni w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS na adres: ul. (...) r. 28/43, (...)-(...) Ł..
( (...) k. 64-64 verte)
W dniu 18.03.2024 r. A. N. złożyła odwołanie od decyzji organu rentowego z dnia 19.04.2023 roku do Sądu Okręgowego w Łodzi za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł..
(odwołanie - k. 3)
W decyzji z dnia 19.04.2023 r. ZUS nie ustalił dla ubezpieczonej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za styczeń i luty 2022 r., wobec tego w dniu 13.02.2024 r. organ rentowy powiadomił A. N. o wszczęciu i jednocześnie zakończeniu postępowania administracyjnego w zakresie podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia przez nią pozarolniczej działalności jako wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) Sp. z o.o. za okres od 1.01.2022 r. do 28.02.2022 r. Korespondencję wnioskodawczyni odebrała w dniu 20.02.2024 r.
(zawiadomienie – k. 1-3, potwierdzenie odbioru – k. 5-6 plik II załączonych do sprawy akt organu rentowego)
W dniu 5.04.2024 r. ZUS wydał kolejną zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzję stwierdzającą, że z tytułu prowadzenia przez A. N. pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością miesięczne podstawy wymiaru składek wynoszą:
-na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe oraz wypadkowe) styczeń i luty 2022 r. – 3553,20 zł;
- na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za styczeń i luty 2022 r. – 3553,20 zł.
(decyzja – k. 7-9 plik II załączonych do sprawy akt organu rentowego)
W (...) Ł. w Ł. toczyło się postępowanie z zawiadomienia A. N. w zakresie podrobienia jej podpisu na dokumentach założeniowych spółki (...) Sp. z o.o., a następnie posłużenia się nimi przed KRS. W dniu 22.10.2024 roku wydano postanowienie o umorzeniu dochodzenia we wskazanej sprawie. A. N. wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 22.10.2024 r. Sprawę przekazano do sądu. Prokurator Prokuratury Rejonowej Ł. po zapoznaniu się z materiałami w/w sprawy postanowieniem z dnia 17.01.2025 r. odmówił wszczęcia dochodzenia. W dniu 10.03.2025 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi utrzymał w mocy postanowienie z dnia 17.01.2025 r. o odmowie wszczęcia dochodzenia w powyższej sprawie.
(pismo – k. 68, postanowienie – k. 113, k. 139, k. 149-149 verte, zażalenie – k. 114-115 verte, oświadczenie pełnomocnika wnioskodawczyni złożone na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. e-protokół (...):01:04 – 00:03:06 – płyta CD – k. 158)
Z opinii biegłego z zakresu pisma ręcznego, sporządzonej na potrzeby postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową Ł. w Ł., wynikają następujące okoliczności.
Podpisy czytelne na nazwisko A. N., figurujące na dokumentach spółki (...) Sp. z o.o.tj:
- lista członków zarządu z dnia 16.12.2019, w pozycji A. N. – Prezes Zarządu;
- rezygnacja Prezesa Zarządu z dnia 16.12.2019 r., pod wizerunkiem odbitki pieczątki - lista wspólników, w pozycji "A. N. Prezes Zarządu";
- lista osób uprawnionych do powoływania zarządu z dnia 16.12.2019r., w pozycji "A. N. Prezes Zarządu";
- protokół z Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników/Lista obecności z dnia 16.12.2019r., w pozycjach "Przewodniczący i protokolant" i „1. A. N.”;
- umowa sprzedaży udziałów z dnia 16.12.2019r., w pozycji "podpis Kupującego"
- umowa sprzedaży udziałów z dnia 16.12.2019r., w pozycji "podpis Kupującego" podpisem o treści (...).
są autentycznymi podpisami A. N..
(umowa sprzedaży udziałów – k. 27-30 plik (...) załączonych do sprawy akt organu rentowego, lista członków zarządu – k. 44 verte, rezygnacja Prezesa Zarządu – k. 45, lista wspólników – k. 45 verte, lista osób uprawnionych do powoływania zarządu – k. 46, protokół – k. 47, opinia biegłego z zakresu pisma ręcznego sporządzona na potrzeby postępowania przez PR Ł. – k. 129-138)
Sąd Okręgowy dokonał następującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności Sąd Okręgowy zbadał zasadność wniosku odwołującej o uznanie, że przekroczenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia 19.04.2023 r. nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od skarżącego. Wnioskodawczyni składając odwołanie od tej decyzji w dniu 19.04.2023 r. bezspornie uchybiła miesięcznemu terminowi do jego wniesienia, który zgodnie ze stanowiskiem ZUS-u wobec skutecznego doręczenia zastępczego przesyłki dorosłemu domownikowi z ww. decyzją w dniu
24.04.2023 r., upłynął w dniu 23.05.2023 r.
Wobec powyższego Sąd zważył, że stosownie do art. 477 9 § 1 k.p.c. odwołania od decyzji organu rentowego wnosi się w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Natomiast zgodnie z § 3 art. 477 9 k.p.c. Sąd odrzuci odwołanie wniesione po upływie terminu, chyba że przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się. Ciężar udowodnienia powyższych okoliczności oraz faktu złożenia odwołania we właściwym terminie spoczywa na wnioskodawcy (art. 232 k.p.c.)
Powyższe oznacza, że wniesienie odwołania od decyzji organu rentowego z uchybieniem miesięcznego terminu powoduje, iż ubezpieczony zostaje pozbawiony prawa do merytorycznego rozpoznania zarzutów co do istoty sprawy, podniesionych w odwołaniu. Dlatego też Sąd stosując art. 477 9 § 3 k.p.c., musi ocenić całokształt okoliczności, które spowodowały przekroczenie terminu do wniesienia odwołania, a przede wszystkim aspekt zawinienia składającego odwołanie (choć nie wskazano przesłanki winy jako wykluczającej odwołanie po terminie) oraz ewentualnych przyczyn od niego niezależnych. Ocena, czy przekroczenie terminu było nadmierne oraz czy nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się, jest pozostawione ocenie sądu. Sąd ma możliwość potraktowania spóźnionego odwołania tak, jakby zostało wniesione w terminie, przy czym niezbędne jest jednoczesne spełnienie się obu warunków: przekroczenie terminu nie może być nadmierne, zaś jego przyczyna musi być niezależna od odwołującego się (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 marca 2006 r., III UK 168/05, Lex nr 277825).
W orzecznictwie sądowym do niezawinionych przez stronę przyczyn uchybienia terminu zalicza się np. nagłą chorobę strony, która rzeczywiście uniemożliwia podjęcie czynności procesowych, przerwę w komunikacji, powódź, udzielenie stronie wadliwej informacji co do terminów zaskarżenia, a także nieprawidłowość w doręczeniu pisma sądowego. Przy ocenie istnienia lub braku winy w uchybieniu terminu procesowego jako kryterium przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby przejawiającej dbałość o własne, życiowo ważne sprawy. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 stycznia 1972 r. II CRN 448/71, opubl. w OSP 1972, Nr 7-8, poz. 144; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 1999-04-14, II UKN 555/98 opubl: OSNAPiUS rok 2000, Nr. 14, poz. 561, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2008-04-25, sygn. (...) UZ 1/08, niepubl.).
Sąd Okręgowy zważył też, że w zakresie nadmiernego przekroczenia terminu w orzecznictwie przyjmuje się, że nadmierne jest opóźnienie, gdy wniesienie odwołania od decyzji organu rentowego nastąpiło po upływie osiemnastu miesięcy od dnia doręczenia jej odpisu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 29.09.1999 r., II UKN 490/99, OSNAPiUS 2001 Nr 2, poz. 57) albo po upływie trzynastu miesięcy od dnia wydania decyzji (zob. postanowienie SN z 18.12.1998 r., II UKN 561/98, OSNAPiUS 2000 Nr 5, poz. 199) albo po upływie sześciu miesięcy od dnia doręczenia decyzji organu rentowego (zob. postanowienie SN z 22.04.1997 r., II UKN 61/97, OSNAPiUS 1998 Nr 3, poz. 104).
Przesłanki upoważniające sąd do nieuwzględnienia przekroczenia terminu muszą zatem zachodzić kumulatywnie, mają one charakter ocenny i zależą od całokształtu okoliczności sprawy, w związku z czym nie dadzą się uogólnić.
Podkreślenia wymaga też fakt, iż wobec treści art. 477 9 § 3 k.p.c. postępowanie szczególne regulowane przepisami art. 477 8 k.p.c. i następne, nie zna instytucji przywrócenia terminu w rozumieniu art. 168 i nast. (tak wyr. SA w Rzeszowie z 6.12.1994 r., III AUr 344/94, OSA 1995, Nr 1, poz. 9, post. SA w G. z 6.6.1994 r., III AUz 61/94, PP 1995, Nr 5, s. 46).
Nadto, należy zaznaczyć, że przepis art. 477 9 § 3 k. p. c. stanowi samoistną podstawę przywrócenia terminu i reguluje sytuację, w której to odwołujący się ubezpieczony złoży spóźnione odwołanie. Stąd też w przypadku odrzucenia odwołania w trybie art. 477 9 § 3 k.p.c. ubezpieczonemu nie przysługuje prawo do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu na podstawie art. 168 k.p.c. (vide post. Sądu Administracyjnego w G. z 6.6.1994 r., III AUz 61/94, PP 1995, Nr 5, s. 46).
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w przedmiotowej sprawie odwołanie od decyzji z dnia 19.04.2023 r. złożone zostało 10 miesięcy, od upływu ustawowego terminu. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nawet gdyby uznać, że opóźnienie nie było nadmierne, to aby Sąd nie odrzucił odwołania i rozpoznał je, musi być jednak spełniony również i ten warunek, by przekroczenie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującej się. Natomiast w niniejszej sprawie brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że odwołanie od wskazanej decyzji nie zostało złożone w terminie z przyczyn niezależnych od skarżącej.
W ocenie Sądu Okręgowego mimo przekroczenia ustawowego terminu w przedmiotowym postępowaniu nie wskazano żadnych okoliczności usprawiedliwiających niedopełnienie czynności w terminie takich jak np. zdarzenie nagłe, uniemożliwiające dokonanie czynności, którego strona nie mogła przewidzieć i zabezpieczyć się przed jego skutkami.
Wskazać należy, iż z treści potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej decyzję organu rentowego z dnia 19.04.2023 r., przeznaczonej dla wnioskodawczyni, wynika, że jej doręczenie nastąpiło w dniu 24.04.2023 r. dorosłemu domownikowi, matce wnioskodawczyni B. M., a zatem miesięczny termin do złożenia odwołania przez wnioskodawczynię upływał z dniem 23.05.2023 r.
Należy mieć na względzie, iż co prawda art. 133 § 1 k.p.c. ustanawia ogólną regułę, w myśl, której doręczenia osobie fizycznej dokonuje się osobiście, jednak reguła ta doznaje wyjątków. W sytuacji, w której doręczenie pisma sądowego nie jest możliwe w wymieniony sposób, dopuszczalne jest doręczenie go w sposób zastępczy, przewidziany m.in. w art. 138 k.p.c. Polega on na doręczeniu pisma sądowego dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu, dozorcy lub organowi gminy, jeżeli osoby te nie są przeciwnikami adresata w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Jeżeli zaś doręczenie pisma sądowego nie byłoby możliwe także i w ten sposób, to stosownie do art. 139 § 1 k.p.c. należy złożyć pismo w urzędzie pocztowym (placówce pocztowej operatora publicznego) lub w lokalu urzędu gminy, a zawiadomienie o tym umieścić na drzwiach mieszkania adresata lub w oddawczej skrzynce pocztowej. Z kolei stosownie do art. 142 k.p.c. określającego sposób postępowania listonosza i odbiorcy pisma sądowego, odbierający pismo potwierdza odbiór i jego datę własnoręcznym podpisem, jeżeli jednak nie może lub nie chce tego uczynić, doręczający sam oznacza datę doręczenia oraz przyczyny braku podpisu (§ 2). Oprócz tego doręczający stwierdza na potwierdzeniu odbioru sposób doręczenia, a na doręczonym piśmie zaznacza dzień doręczenia i opatruje to stwierdzenie swoim podpisem (§ 3).
W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż korespondencja została doręczona dorosłemu domownikowi adresatki (matce wnioskodawczyni), jak również zostały przy tym spełnione wymagania opisane szczegółowo w art. 142 k.p.c.
Doręczenia przewidziane w art. 138 k.p.c. oparte są na domniemaniu, że pismo sądowe dotarło do rąk adresata i że w ten sposób doręczenie zostało dokonane prawidłowo. Domniemanie to jednak może być przez stronę obalone. Możliwe jest bowiem wykazanie, że osoba, która odebrała pismo nie przekazała go adresatowi lub uczyniła to z opóźnieniem.
Podkreślić należy, iż przyczyna uchybienia terminowi powinna istnieć lub chociaż zaistnieć w końcowym okresie upływu terminu, strona nie ma bowiem obowiązku składania odwołania w pierwszym możliwym terminie. Ma prawo uczynić to w terminie ostatnim. W takiej właśnie sytuacji, jeśli pojawią się przeszkody strona może wnosić o przywrócenie terminu. Istotą przywrócenia terminu jest bowiem umożliwienie stronie złożenie odwołania a nie zapewnienie dodatkowego ustawowego terminu do złożenia odwołania. Odbiór korespondencji przez dorosłego domownika jest równoznaczny z odbiorem przez adresata. Adresat może oczywiście podnosić, iż przesyłka wcale nie została mu przekazana, bądź została mu przekazana już po upływie terminu do złożenia odwołania i z tej przyczyn wnosić o jego przywrócenie. Wnioskodawczyni podnosiła, iż nie wiedziała o fakcie wydania przez ZUS spornej decyzji, ani o jej treści, dlatego nie mogła się od niej odwołać w ustawowym terminie. Wnioskodawczyni wskazywała, że w/w decyzja ZUS została doręczona przez organ rentowy na adres – będący adresem zamieszkania jej matki, pod którym w tamtym czasie (kwiecień 2023 r.) nie zamieszkiwała. Wnioskodawczyni podnosiła, że od lat skłócona jest ze swoją matką, która to nie przekazała jej korespondencji zawierającej przedmiotową decyzję ZUS. W ocenie Sądu Okręgowego wysuwane argumenty w tym zakresie, stanowiły jedynie próbę obrony stanowiska procesowego strony.
Sąd ustalił, że wydana w dniu 19 kwietnia 2023 roku decyzja ZUS o podleganiu przez odwołującą ubezpieczeniu społecznemu z tytułu bycia wyłącznym wspólnikiem w przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. została wysłana przez organ rentowy na adres odwołującej, który w systemie informatycznym organu rentowego został wskazany jako adres jej zamieszkania w zgłoszeniu dokonanym przez jej ówczesnego pracodawcę w dniu
13 marca 2023 roku. Na podstawie przesłanej do akt sprawy kserokopii akt osobowych A. N., sąd ustalił, że była ona w okresie od 13.03.2023 r. do 31.12.2023 r. zatrudniona w spółce (...) Sp. z o.o. na stanowisku sprzątającej. Dokonując szczegółowej analizy tejże dokumentacji sąd nadto ustalił, że wnioskodawczyni adres: ul. (...), (...)-(...) Ł. jako adres zamieszkania, wskazała nie tylko w kwestionariuszu osobowym dla osoby ubiegającej się o zatrudnienie z dnia 10.03.2023 r. Adres ten widnieje również w innych dokumentach pracowniczych ubezpieczonej z tego okresu zatrudnienia m.in.: na skierowaniu na badania lekarskie z dnia 06.03.2023 r., podaniu o przyjęciu do pracy z dnia 10.03.2023 r., umowie o pracę z dnia 10.03.2023 r. zawartej przez ubezpieczoną z (...) Sp. z o.o., informacji o warunkach zatrudnienia z dnia 13.03.2023 r. Dopiero w dniu 25.05.2023 r. (a zatem już po dacie wydania decyzji z dnia 19.04.2023 r.) płatnik składek – pracodawca ubezpieczonej ( spółka (...) Sp. z o.o.), wobec dokonanego przez nią w dniu 15.05.2023 r. zgłoszenia zmiany danych adresowych dokonał zmiany adresu zamieszkania wnioskodawczyni w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS na adres: ul. (...) r. 28/43, (...)-(...) Ł.. Nie ma więc żadnych wątpliwości co do tych faktów i w tym zakresie nie może być mowy o jakimkolwiek błędzie po stronie organu rentowego, który wysłał zaskarżoną decyzję z dnia 19.04.2023 r. na adres zamieszkania ubezpieczonej wskazany przez nią jej pracodawcy - spółce (...) Sp. z o.o. w okresie bezpośrednio poprzedzającym dzień wysłania wskazanej decyzji, czyli na adres: ul. (...), (...)-(...) Ł.. Doręczenie decyzji odbyło się w sposób prawidłowy na adres wskazywany przez wnioskodawczynię. Czynności dorosłego domownika, który zobowiązał się przekazać korespondencję obciążają, co do zasady, adresata, chyba że ten wykaże, iż wbrew treści przepisu domownik pozostawał w sporze ze stroną i celowo nie przekazał jej korespondencji. Wymaga to jednak stosownego dowodu. W niniejszej zaś sprawie wnioskodawczyni takiego dowodu nie przedstawiła. Same twierdzenia wnioskodawczyni o nieprzekazaniu jej przez matkę przesyłki zawierającej sporną decyzję oraz przyczyn, które to rzekomo spowodowały są niewystarczające, nie mogą stanowić w tym zakresie podstawy ustaleń faktycznych, tym bardziej że świadek B. M. na rozprawie w dniu 12.02.2025 r. zeznała, że wszelką korespondencję kierowaną do A. N. na adres: ul. (...), (...)-(...) Ł., odbierała od listonosza, a następnie przekazywała córce. Z materiału dowodowego zgromadzonego przez sąd jasno wynika, że od 2020 r. wnioskodawczyni zamieszkiwała wraz ze swoją matką pod adresem: ul. (...), (...)-(...) Ł., a dopiero w maju 2023 r. – czyli już po dacie wydania zaskarżonej decyzji, zgłosiła swemu ówczesnemu pracodawcy zmianę adresu zamieszkania na nowy adres: ul. (...) r. 28/43, (...)-(...) Ł..
Mimo przekroczenia ustawowego terminu w przedmiotowym postępowaniu nie wskazano żadnych okoliczności usprawiedliwiających niedopełnienie czynności w terminie takich jak np. zdarzenie nagłe, uniemożliwiające dokonanie czynności, którego strona nie mogła przewidzieć i zabezpieczyć się przed jego skutkami. Przeciwnie złożenie odwołania z opóźnieniem było skutkiem zaniedbań odwołującej.
W tym stanie rzeczy wobec przekroczenia terminu i braku dowodów na to, że przekroczenie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującej się, Sąd uznał, że jest ono spóźnione i jako takie podlega odrzuceniu.
Dlatego też na podstawie art. 477 9 § 1 k.p.c. należało orzec jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
Odwołanie od drugiej decyzji ZUS z dnia 5.04.2024 r., okazało się natomiast nieuzasadnione.
Sąd Okręgowy zważył, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, dla włączenia danej osoby do ubezpieczenia społecznego niezbędna jest jej przynależność do określonej w ustawie systemowej grupy podmiotów podlegających obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym (por. wyroki Sądu Najwyższego: z 17 marca 2016 r., III UK 83/15, LEX nr 2026236; z 6 sierpnia 2013 r., II UK 11/13, LEX nr 1460954; z 19 lutego 2008 r., II UK 122/07, LEX nr 448905).
Katalog podmiotów podlegających obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym jest wyczerpująco uregulowany w ustawie systemowej - przede wszystkim w jej art. 6. (...) tak, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 497 ze zm..; dalej ustawa systemowa) osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą obowiązkowo podlega ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu.
Za osobę prowadzącą działalność gospodarczą uważa się m.in. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ( art. 8 ust.6 pkt 4 ww. ustawy).
Zgodnie z art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych osoby prowadzące pozarolniczą działalność z wyłączeniem osób o których mowa z pkt 4a i 4b podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie ustawy Prawo przedsiębiorców.
Według ust. 4a powołanego artykułu wspólnicy jednoosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od dnia wpisania spółki do Krajowego Rejestru Sądowego albo od dnia nabycia udziałów w spółce do dnia wykreślenia spółki z Krajowego Rejestru Sądowego albo zbycia wszystkich udziałów w spółce, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności przez spółkę zostało zawieszone na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
Innymi słowy, jedyny wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym na podstawie tytułu wynikającego z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 11 września 2013 roku, sygn. akt II UK 36/13, LEX nr 1391783; z dnia 3 sierpnia 2011 roku, sygn. akt (...) UK 8/11, Legalis nr 458996; z dnia 9 czerwca 2010 roku, sygn. akt II UK 33/10, LEX nr 598436).
Z treści tego przepisu wynika, że samo posiadanie statusu wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością decyduje o podleganiu przez niego ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej (art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy systemowej).
Obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. powiązany jest jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, a nie z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Potwierdzeniem powyższego poglądu będą argumenty szeroko przedstawione w uzasadnieniu uchwały siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2006 roku (sygn. akt (...) UZP 4/05, OSNP z 2006 r. nr 19-20, poz. 304), dotyczącej wspólników spółek osobowych, którzy również są objęci obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z mocy art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Sąd Okręgowy ustalił stan faktyczny w niniejszej sprawie na podstawie dowodów z dokumentów z akt sprawy, a także dołączonych akt organu rentowego oraz na podstawie zeznań świadka: B. M., które w zakresie twierdzeń zasadniczych były co do zasady zgodne ze zgromadzonymi dokumentami.
Sąd natomiast w przeważającej części nie dał wiary zeznaniom odwołującej się, które były wewnętrznie sprzeczne. Odwołująca wskazała w odwołaniu, że nigdy nie była prezesem żadnej spółki, w tym (...) Sp. z o.o. i nigdy nie miała pieniędzy odpowiadających wartości udziałów tj. 150.000,00 zł, jakich właścicielką została ujawniona w KRS. Odwołująca podejrzewając, że ktoś się pod nią podszył stwierdziła, że nigdy nie stawała do żadnych aktów, zgromadzeń spółki, nie składała żadnych podpisów. W trakcie składania zeznań w toku postępowania sądowego odwołując najpierw oświadczyła, że w
2019 r. będąc w stanie nietrzeźwości została zawieziona przez J. S. do notariusza, gdzie dano jej do podpisania dokumenty, których treści nie znała i nie była świadoma co tak naprawdę podpisuje i jakie konsekwencje się z tym faktem wiążą. Wnioskodawczyni podnosiła, że była zastraszana, J. S. utrzymywał ją i nie miała innej możliwości, jak tylko złożyć na nich swoje podpisy. Natomiast na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. ubezpieczona zeznała, że w istocie przypomina sobie sytuację, choć nie potrafiła dokładnie sprecyzować kiedy miała ona dokładnie miejsce (w jakim roku), jak J. S. zawiózł ją do notariusza, mówiąc jej, że ma podpisać dokumenty, które zostaną jej przedłożone do podpisu. Idąc dalej, wnioskodawczyni argumentowała w odwołaniu, że w 2019 r. zgubiła dowód osobisty, lecz faktu tego jednak nikomu nie zgłosiła. Z kolei, na rozprawie w dniu 23.04.2025 r. ubezpieczona wskazywała, że w 2019 r. dowód osobisty został jej w istocie skradziony w K., po czym zgłosiła to na policję. Skarżąca z jednej strony na rozprawie w dniu 12.02.2025 r. podnosiła, że nie wie czy odręczne podpisy na kartach akt sprawy tj. 40 verte, 41 verte, 42 verte, 43 verte należą do niej. Z drugiej zaś strony kontynuując dalej swoją wypowiedź w tym samym przedmiocie stwierdziła jednoznacznie: ,,poznaje, że są to moje podpisy”. Sprzeczności w zeznaniach odwołującej się i brak dowodów potwierdzających jej twierdzenia prowadzą zatem do konieczności uznania ich za niewiarygodne.
W tym miejscu, wymaga podkreślenia, iż sąd ubezpieczeń społecznych jest sądem, do którego uprawnień należy wyłącznie zbadanie prawidłowości wydanej przez ZUS decyzji, i to – zasadniczo - według stanu z daty jej wydania. Sąd ten nie może więc badać całokształtu sytuacji danej strony, ani oceniać zasadności innych jej roszczeń, nawet jeśli miałyby one związek z wydaną decyzją. W niniejszej sprawie ma to istotne znaczenie, gdyż przedmiotem rozstrzygnięcia było stanowisko organu rentowego, który twierdził że odwołująca winna podlegać ubezpieczeniu społecznemu z tytułu bycia wyłącznym wspólnikiem w spółce (...) Sp. z o.o. oraz uiszczać z tego tytułu należne składki. Skoro ZUS decyzją z dnia 5.04.2024 r. określił wysokości podstawy wymiaru należnych od odwołującej za styczeń i luty 2022 roku, czyli za okres podlegania przez nią obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym ustalony w decyzji z dnia 19.04.2023 r., to rolą sądu przy rozpoznawaniu odwołania od decyzji organu rentowego było wyłącznie ograniczenie się do okoliczności uwzględnionych lub nie w spornej decyzji, a poza tymi okolicznościami spór sądowy zasadniczo nie może zaistnieć. W toku postępowania profesjonalny pełnomocnik ubezpieczonej wnosił o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków: T. J., M. J., A. S., które w jego ocenie miały istotne znaczenie dla sprawy, a zwłaszcza ustalenia okoliczności sprzedaży w dniu 16.12.2019 r. przez M. J. oraz T. J. udziałów spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Za pomocą zgłoszonych przez siebie wniosków dowodowych pełnomocnik ubezpieczonej dążył m.in. do ustalenia, że w rzeczywistości J. S. utrzymywał wnioskodawczynię w zamian za podpisanie przez nią u notariusza w 2019 r. różnych dokumentów, w tym m.in.: umów sprzedaży udziałów. Niemniej jednak, Sąd Okręgowy wskazuje, że tego typu wnioski dowodowe o tak sformułowanej treści, nie są wnioskami właściwymi z punktu widzenia przedmiotu niniejszego postępowania. Powyższe okoliczności, a na które mieliby zeznawać wskazywani świadkowie nie mogły mieć dla tutejszego sądu znaczenia, skoro po pierwsze może on w sprawach tego rodzaju jak niniejsza wydać tylko dwa rodzaje rozstrzygnięć. Może bowiem – jeśli uważa odwołanie za zasadne, zmienić decyzję (art. 477 14 § 2 k.p.c.) lub też – jeśli odwołanie jest niezasadne, oddalić je (art. 477 14 § 1 k.p.c.). Po drugie, niniejszy proces, bez wątpienia, nie jest procesem o unieważnienie umów zawartych przez ubezpieczoną w dniu 16.12.2019 r., a w konsekwencji na mocy których ostatecznie stała się ona wyłącznym (...) Sp. z o.o. Decyzja ZUS – postępowanie przed Sądem Ubezpieczeń Społecznych związane jest z badaniem legalności decyzji administracyjnej. Sąd ubezpieczeń społecznych w toku postępowania bada słuszność takiej decyzji w oparciu o prawo materialne. Dlatego też, Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie nie mógł więc – jak oczekiwała tego odwołująca – badać okoliczności jakie choćby towarzyszyły zawarciu przez wnioskodawczynię wskazanych umów, okoliczności jakie doprowadziły do tego, że na dokumentach spółki (...) Sp. z o.o. (wymienionych w poprzedniej części uzasadnienia – ustaleniach faktycznych) widnieją odręczne podpisy A. N.. Nie taka jest bowiem istota postępowania o ustalenie podlegania ubezpieczeniom i podstawę wymiaru składek.
W związku z powyższym, Sąd postanowieniem z dnia 12.02.2025 r. na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 2 k.p.c. pominął wnioski pełnomocnika wnioskodawczyni o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków: T. J., M. J., A. S. jako nieistotne dla rozpoznania sprawy. Całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego, stanowił w ocenie Sądu podstawę do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.
Jedynie na marginesie należało wspomnieć, że w (...) Ł. w Ł. toczyło się postępowanie – sygn. akt (...) (...).2024 z zawiadomienia A. N. w zakresie podrobienia jej podpisu na dokumentach założeniowych spółki (...) Sp. z o.o., a następnie posłużenia się nimi przed KRS. Ostatecznie jednak, w dniu 10.03.2025 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi utrzymał w mocy postanowienie z dnia 17.01.2025 r. o odmowie wszczęcia dochodzenia w powyższej sprawie. Na potrzeby tego postępowania prowadzonego przez prokuraturę, w trakcie jego trwania została wydana opinia biegłego z zakresu pisma ręcznego, której kopia na prośbę Sądu Okręgowego w Łodzi została nadesłana do akt niniejszej sprawy. Z opinii tej wynika, potwierdzono, że podpisy czytelne na nazwisko A. N., figurujące na dokumentach spółki (...) Sp. z o.o.tj: lista członków zarządu z dnia 16.12.2019, w pozycji A. N. – Prezes Zarządu; rezygnacja Prezesa Zarządu z dnia 16.12.2019 r., pod wizerunkiem odbitki pieczątki - lista wspólników, w pozycji "A. N. Prezes Zarządu"; lista osób uprawnionych do powoływania zarządu z dnia 16.12.2019r., w pozycji "A. N. Prezes Zarządu"; protokół z Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników/Lista obecności z dnia 16.12.2019r., w pozycjach "Przewodniczący i protokolant" i „1. A. N.”; umowa sprzedaży udziałów z dnia 16.12.2019r., w pozycji "podpis Kupującego" umowa sprzedaży udziałów z dnia 16.12.2019r., w pozycji "podpis Kupującego" podpisem o treści (...) - są faktycznie autentycznymi podpisami należącymi do A. N..
W niniejszej sprawie ustalono, że odwołująca posiada status wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wobec czego na podstawie art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej należy traktować ją jako osobę prowadzącą pozarolniczą działalność. Powyższe wynika wprost z wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym.
W orzecznictwie przyjmuje się, że wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością objęty jest obowiązkiem ubezpieczenia bez względu na to, czy prowadzi ona działalność gospodarczą, gdyż wspomniany obowiązek powiązany jest jedynie z posiadaniem przez niego określonego statusu prawnego (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2019 r. (...) 187/17 LEX nr 2647400). Szczególny tytuł podlegania ubezpieczeniom społecznym przyjęty w art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. oznacza, że obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest powiązany jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, a nie z (osobistym) prowadzeniem działalności gospodarczej ( Wyrok WSA w Szczecinie z 7.04.2022 r., (...) SA/Sz 977/21, LEX nr 3354514). Wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. objęty jest obowiązkiem ubezpieczenia bez względu na fakt prowadzenia działalności gospodarczej, bowiem obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. powiązany jest jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, nie zaś z prowadzeniem działalności gospodarczej czy faktycznym działaniem w imieniu spółki. O ile podleganie ubezpieczeniom społecznym osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą wiąże się nierozerwalnie z faktycznym jej prowadzeniem, to posiadanie statusu wspólnika spółki z o.o., już od momentu wpisu do KRS, rodzi obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego ( Wyrok NSA z 11.01.2019 r., (...), LEX nr 2608385).
Powyższe poglądy Sąd Okręgowy podziela w całości, bowiem nadal są aktualne i przyjęte także w orzecznictwie Sądu Najwyższego, który w postanowieniu z dnia 24 maja 2023 r. wskazał, że skoro w ustawie systemowej zachodzi wyraźne wydzielenie określonego kręgu wspólników jako podlegających ubezpieczeniom społecznym z uwagi na ich status w tych spółkach (art. 6 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s.) od innych osób prowadzących pozarolniczą działalność, do których należą wspólnicy spółek cywilnych prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej (art. 6 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 8 ust. 6, to w konsekwencji tego jedyny wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym na podstawie tytułu wynikającego z art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. W świetle tego przepisu, samo posiadanie statusu wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością decyduje o podleganiu przez niego ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej (Postanowienie SN z 24.05.2023 r., (...) 322/22, LEX nr 3568178).
Przenosząc powyższe poglądy na grunt niniejszej sprawy należało wskazać, że niezasadne są twierdzenia odwołującej wskazujące, że nie powinna ona podlegać ubezpieczeniom społecznym z uwagi na niezajmowanie się działalnością gospodarczą spółki, której była od 16.12.2019 r. jedynym wspólnikiem. Odwołująca jako wyłączny wspólnik (...) Sp. z o.o. objęta jest obowiązkiem ubezpieczenia bez względu na to, czy prowadziła ona działalność gospodarczą, gdyż wspomniany obowiązek powiązany jest jedynie z posiadaniem przez nią określonego statusu prawnego.
Sąd zauważa za organem, że odwołująca równocześnie z posiadaniem statusu wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością została zgłoszona do ubezpieczeń społecznych jako zleceniobiorca u płatnika składek (...) Sp. z o.o. w okresie od 1.01.2022 r. do 28.02.2022 r. i w tych miesiącach z tytułu wykonywania umowy zlecenia wykazywane za nią miesięczne podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe były niższe od obowiązującej ubezpieczona minimalnej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności.
Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy systemowej każda osoba objęta obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi podlega zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych.
Zgodnie z art. 18 ust. 8 cytowanej ustawy podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5 i 5a, stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek, ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy. Składka w nowej wysokości obowiązuje od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia danego roku.
Zgodnie z art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 27.08.2004 r o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U.2019.1373 t.j. ze zm.), podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 1a, stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". Składka w nowej wysokości obowiązuje od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia danego roku.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 tej ustawy osoby i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 80 ust. 2, art. 84, art. 85 i art. 86, są obowiązane, bez uprzedniego wezwania, opłacić i rozliczyć składki na ubezpieczenie zdrowotne za każdy miesiąc kalendarzowy w trybie i na zasadach oraz w terminie przewidzianych dla składek na ubezpieczenie społeczne, a jeżeli do tych osób i jednostek nie stosuje się przepisów o ubezpieczeniu społecznym - w terminie do 15. dnia następnego miesiąca.
Na podstawie przepisów ustawy z dnia 20.04.2004 r o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2024 r. poz. 475) obowiązkowe składki na Fundusz Prac, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe, wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę, opłacają osoby prowadzące pozarolniczą działalność za okres trwania obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych w trybie i na zasadach przewidzianych dla składek na ubezpieczenia społeczne.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. i 2 ustawy o Funduszu Solidarnościowym (Dz.U. z 2024 r. poz. 296) do obowiązkowych składek na Fundusz stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące obowiązkowych składek na Fundusz Pracy. Składki na Fundusz płatnik składek oblicza się łącznie ze składkami na Fundusz Pracy w wysokości sumy stóp procentowych tych składek wykazuje w deklaracji rozliczeniowej w łącznej kwocie.
Wobec powyższego organ rentowy zasadnie przyjął w zaskarżonej decyzji z dnia 5.04.2024 r. i ustalił dla wnioskodawczyni z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności, będącej wspólnikiem jednoosobowej spółki z o.o., podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za styczeń i luty 2022 r. w wysokości 3553,20 zł.
Wobec powyższego Sąd Okręgowy, działając na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. odwołanie od decyzji z 5.04.2024 roku, oddalił – punkt 2 sentencji wyroku.
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy w Łodzi
Osoba, która wytworzyła informację: Agnieszka Olejniczak-Kosiara
Data wytworzenia informacji: