Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Łodzi

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 8 lipca 2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. stwierdził, że B. K. (1) jako były prezes zarządu (...) Sp. z o.o. (NIP: (...)) ponosi odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki z tytułu nieopłaconych składek w łącznej kwocie 1.211,59 zł w tym na:



Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres (...):

należność główna 132,88 zł,

odsetki naliczone na dzień 8 lipca 2024 r. 59,00 zł,

koszty egzekucyjne 100,62 zł,

razem: 292,50 zł,



Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okres 08/2020,09/2020:

należność główna 553,03 zł,

odsetki naliczone na dzień 8 lipca 2024 r. 260,00 zł,

koszty egzekucyjne 106,06 zł,

razem: 919,09 zł.

Jednocześnie organ poinformował, że w przypadku nieuregulowania zaległości we wskazanym w decyzji terminie, na podstawie art. 109 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja Podatkowa, odsetki naliczane będą nadal do dnia zapłaty włącznie.

W uzasadnieniu Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyjaśnił, że (...) Sp. z o.o. jako płatnik składek miała ustawowy obowiązek opłacania w ustalonych terminach składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Niewywiązanie się z tego obowiązku spowodowało zadłużenia. Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Funkcję prezesa zarządu B. K. (1) pełnił od 27 kwietnia 2012 r. do 25 stycznia 2024 r. Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Zakład przeciwko spółce z rachunków bankowych oraz wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku okazało się nieskuteczne, gdyż nie doprowadziło do wyegzekwowania należności. 6 grudnia 2022 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi XX Wydział KRS wydał postanowienie sygn. akt 23193/22/428 o rozwiązaniu (...) Sp. z o.o. i ustanowił likwidatora majątku. Prowadzone postępowanie nie doprowadziło do ustalenia wierzytelności i majątku, do których można skierować egzekucję. Wobec powyższego postanowieniem z dnia 25 lipca 2023 r. Dyrektor (...) Oddziału ZUS w Ł. umorzył postępowanie egzekucyjne, z uwagi na bezskuteczność. W ocenie organu zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazuje, że zostały wykorzystane wszystkie możliwości mające na celu zaspokojenie należności objętych tytułami wykonawczymi. Zakład jako wierzyciel w przedmiotowej sprawie ma obowiązek dochodzić należności B. K. (1) jako członka zarządu spółki, albowiem w wymaganym terminie nie zostały podjęte żadne czynności, które z mocy prawa skutkowałyby uwolnieniem się od odpowiedzialności. W przedmiotowej sprawie organ stwierdził, że zaistniały przesłanki uzasadniające przeniesienie odpowiedzialności na w/w jako prezesa zarządu za zobowiązania spółki, ponieważ egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna, w okresie, kiedy powstało wymienione w sentencji zadłużenie w/w pełnił funkcję prezesa zarządu, spółka nie składała wniosku o ogłoszenie upadłości, nie wskazano mienia, z którego możliwe byłoby zaspokojenie zobowiązań w znacznej części.

(decyzja - k. 70 verte - 71 pliku (...) akt ZUS)

Odwołanie od przedmiotowej decyzji wniósł B. K. (1), wskazując, że decyzja organu rentowego jest błędna, ponieważ w dniu 3 czerwca 2020 r. zrezygnował z funkcji prezesa zarządu.

(odwołanie - k. 4)

W odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, argumentując, jak w zaskarżonej decyzji. Ponadto odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu związanego ze złożeniem w dniu 3 czerwca 2020 r. rezygnacji z funkcji prezesa zarządu spółki pełnomocnik wskazał, że w aktach KRS brak jest rezygnacji B. K. (1) z funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o., natomiast znajduje się Uchwała nr 1 zgromadzenia wspólników w/w spółki z dnia 25 stycznia 2021 r. o odwołaniu B. K. (2) z funkcji Prezesa Zarządu (...) Sp. z o.o., której podjęcie w przypadku złożenia przez B. K. (1) w czerwcu 2020 r. rezygnacji z tej funkcji byłoby niecelowe.

(odpowiedź na odwołanie - k. 5-6)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Spółka (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. została wpisana do KRS w dniu 9 kwietnia 2010 r. pod numerem (...). Przeważającym przedmiotem działalności spółki była sprzedaż detaliczna części i akcesoriów do pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli.

(odpis z KRS - k. 39-45)

Z akt rejestrowych spółki wynika, że w skład zarządu spółki wchodzili: K. M. - Prezes Zarządu od 18 stycznia 2010 r. do 27 kwietnia 2012 r., M. V. Prezes Zarządu od 18 stycznia 2010 r. do 27 kwietnia 2012 r., B. K. (1) - Prezes Zarządu od 27 kwietnia 2012 r. do 25 stycznia 2021 r. oraz B. P. - Prezes Zarządu od 25 stycznia 2021 r. do 14 czerwca 2021 r.

(fotokopie dokumentów znajdujące się w aktach rejestrowych spółki - k. 26 – 54 pliku (...) akt ZUS)

W okresie objętym zaskarżoną decyzją wspólnikami spółki byli B. K. (1) (jako udziałowiec większościowy) oraz K. N.. Natomiast prokurentem spółki był M. S..

(odpis z KRS - k. 39-45)

E. I. zajmowała się obsługą księgową spółki. Bywała w spółce raz, dwa razy w tygodniu w zależności od potrzeb. Zajmowała się m.in. sprawami związanymi z ZUS, w tym sporządzaniem deklaracji za pracowników. Nie miała ze spółką zawartej żadnej umowy. Wykonywała te czynności z sympatii, ponieważ była na emeryturze. Do jej obowiązków nie należało składanie deklaracji vatowskich ani wysyłanie bilansów do KRS.

(zeznania świadka E. I. na rozprawie z dnia 21 marca 2025 r. e - protokół (...):02:51- 00:10:24 - koperta k. 36)

W badanym okresie spółka zajmowała się sprzedażą ogrodzeń.

(zeznania wnioskodawcy na rozprawie z dnia 17 czerwca 2025 r. e - protokół (...):01:44 - 00:02:33 - koperta k. 76 w zw. z wysłuchaniem informacyjnym na rozprawie z dnia 6 grudnia 2024 r. e-protokół (...):01:11-00:23:47 – koperta k. 23, rozprawie z dnia 21 marca 2025 r. e - protokół (...):15:54-00:23:32 – koperta k. 36 oraz na rozprawie z dnia 16 maja 2025 r. e - protokół (...):14:35-00:26:59 – koperta k. 61)

Ze względu na pandemię spółka w zasadzie nie funkcjonowała, ponieważ nie miała praktycznie żadnych zamówień.

(zeznania wnioskodawcy na rozprawie z dnia 17 czerwca 2025 r. e - protokół (...):01:44 - 00:02:33 - koperta k. 76 w zw. z wysłuchaniem informacyjnym na rozprawie z dnia 6 grudnia 2024 r. e-protokół (...):01:11-00:23:47 – koperta k. 23, rozprawie z dnia 21 marca 2025 r. e - protokół (...):15:54-00:23:32 – koperta k. 36 oraz na rozprawie z dnia 16 maja 2025 r. e - protokół (...):14:35-00:26:59 – koperta k. 61, zeznania świadka K. N. na rozprawie z dnia 6 grudnia 2024 r. e - protokół (...):31:20-00:39:15 - koperta k. 23, zeznania świadka M. S. na rozprawie z dnia 6 grudnia 2024 r. e-protokół (...):39:50 - 00:48:02 - koperta k. 23)

W aktach rejestrowych spółki nie znajduje się dokument o rezygnacji B. K. (1) z funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o. z dnia 3 czerwca 2020 r.

(bezsporne)

Sprawozdanie finansowe (...) Sp. z o.o. za 2019 r. zostało podpisane i złożone do KRS w dniu 29 września 2020 r. przez B. K. (1).

(sprawozdanie finansowe za 2019 r. - k. 46-49)

W 2019 r. spółka osiągnęła zysk w wysokości 12.587,89 zł netto. Aktywa razem wyniosły 556.669,42 zł a zobowiązania i rezerwy na zobowiązania wyniosły 487.530,98 zł. W następnych latach sprawozdania finansowe za spółkę nie były składane.

(bezsporne, a nadto bilans - k. 49 verte, rachunek zysków i strat - k. 50)

Zgodnie z oświadczeniem prezesa zarządu z dnia 21 stycznia 2021 r. B. P. wyraził zgodę na objęcie funkcji prezesa zarządu w/w spółki. Na oświadczeniu widnieje podpis B. P..

(oświadczenie z dnia 21 stycznia 2021 r. - k. 40 pliku (...) akt ZUS)

W dniu 25 stycznia 2021 r. pomiędzy B. K. (1) ( (...)) a B. P. ( (...)) zawarta została umowa sprzedaży udziałów. Zgodnie z zawartym w umowie oświadczeniem Sprzedającego jest on wspólnikiem spółki pod firmą (...) Sp. z o.o. z/s w Ł. wpisanej do KRS za numerem (...) (zwanej dalej: Spółką) oraz posiada 9 udziałów w Spółce o wartości nominalnej 500,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 4500,00 zł.

Natomiast z oświadczenia Kupującego wynika, że zapoznał się on ze wszystkimi dokumentami finansowymi Spółki, w tym jej bilansem, rachunkiem wyników oraz zestawem zobowiązań. Po zapoznaniu się z tymi dokumentami oraz z sytuacją finansową Spółki przejmuje wszystkie zobowiązania dotychczas obciążające Spółkę oraz Sprzedającego. Kupujący zobowiązuje się kontynuować działalność Spółki i na bieżąco regulować zobowiązania. Kupujący zobowiązuje się polecić Zarządowi Spółki podjęcie niezwłocznie działań zmierzających do zarejestrowania zmian wynikających z zawarcia niniejszej umowy, w tym do złożenia odpowiednich wniosków do KRS, US oraz ZUS. Kupujący zobowiązuje się polecić Zarządowi Spółki przedstawienie w ciągu dwóch tygodni Zgromadzeniu Wspólników strategicznego planu dalszego rozwoju Spółki, na podstawie którego Spółka realizować będzie zaplanowane dotychczas działania oraz wywiązywać się z zaciągniętych zobowiązań, mając szczególnie na względzie dobro partnerów, klientów i kontrahentów Spółki.

W dalszej części umowy wskazano, że Sprzedający sprzedaje 9 udziałów w Spółce o wartości nominalnej 500,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 4500,00 zł za łączną kwotę 10.000,00 zł, a Kupujący udziały te za podaną powyżej cenę kupuje. Sprzedający oświadcza, że otrzymał od Kupującego 10000,00 zł i odbiór tej kwoty kwituje. Wydanie przedmiotu umowy nastąpiło w dniu 25 stycznia 2021 r.

W/w umowa została zawarta z podpisem notarialnie poświadczonym.

(umowa sprzedaży udziałów z dnia 25 stycznia 2021 r. wraz z poświadczeniem notarialnym - k. 63-64)

Uchwałą Nr 1 Zgromadzenia Wspólników spółki pod firmą (...) Sp. z o.o. podjętą w dniu 25 stycznia 2021 r. postanowiono odwołać z funkcji Prezesa Zarządu spółki pod firmą (...) Sp. z o.o. B. K. (1). Natomiast Uchwałą Nr 2 Zgromadzenia Wspólników spółki pod firmą (...) Sp. z o.o. podjętą w dniu 25 stycznia 2021 r. powołano na funkcję Prezesa Zarządu spółki pod firmą (...) Sp. z o.o. B. P.. Na uchwałach widnieje podpis B. P..

(uchwały - k. 38 pliku (...) akt ZUS)

Wnioskodawca spotkał się z B. P. raz. Miało to miejsce w kancelarii notarialnej, podczas podpisywania dokumentów związanych ze sprzedażą udziałów w spółce. B. P. był przekonany, że dzięki podpisaniu tych dokumentów otrzyma pracę w jakiejś firmie. Nie zapoznał się nawet z ich treścią. Były na nich zaznaczone haczyki, w których miejscach ma podpisać. W/w nie wpłacał żadnych pieniędzy ani nie podejmował żadnej uchwały. Podpisywał tylko dokumenty, które mu przedstawiono. W trakcie spotkania usłyszał, że wnioskodawca zrzeka się firmy. Następnie kontakt ze strony spółki się urwał.

(zeznania świadka B. P. na rozprawie z dnia 16 maja 2025 r. e-protokół (...):03:19- 00:26:59 - koperta k. 61)

Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2021 r. sygn. akt Ld.XX NS-REJ. KRS/(...) Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, XX Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego z urzędu postanowił wykreślić z działu drugiego rejestru (...) Sp. z o.o. dane B. P. w związku z ustaleniem, że w/w został prawomocnie skazany za przestępstwa z rozdziałów XXXIII - XXXVII Kodeksu karnego i z tego powodu, nie może być członkiem zarządu spółki handlowej.

(zarządzenie - k. 36-37 pliku (...) akt ZUS, postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi XX Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 14 czerwca 2021 r., sygn. akt Ld.XX NS- REJ. KRS/(...) - k. 34-35 pliku I akt ZUS)

W okresie objętym zaskarżoną decyzją spółka zatrudniała pracowników. Z tego tytułu była zobowiązana do opłacania należnych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

(bezsporne)

Spółka nie wywiązała się z tego obowiązku w sposób prawidłowy, na jej koncie z tego tytułu powstało zadłużenie w spornym okresie na:



na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres (...):

należność główna 132,88 zł,

odsetki naliczone na dzień 8 lipca 2024 r. 59,00 zł,

koszty egzekucyjne 100,62 zł,

razem: 292,50 zł,



Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okres 08/2020,09/2020:

należność główna 553,03 zł,

odsetki naliczone na dzień 8 lipca 2024 r. 260,00 zł,

koszty egzekucyjne 106,06 zł,

razem: 919,09 zł.

(wydruk stanu należności - k. 2-3 pliku II akt ZUS)

W/w należności z tytułu składek (...) Sp. z o.o. powstały w związku z nieopłaceniem składek z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę K. N. (sierpień-wrzesień 2020 r.) oraz S. B. (grudzień 2020 r.). Termin płatności najstarszej z zaległości upływał 15 września 2020 r. (składka na FUZ za ubezpieczoną K. N.).

(imienne raporty miesięczne - k. 4-15 pliku II akt ZUS)

K. N. była zatrudniona w spółce na stanowisku operatora (...). W 2020 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim.

(zeznania świadka K. N. na rozprawie z dnia 6 grudnia 2024 r. e - protokół (...):31:20-00:39:15 - koperta k. 23)

S. B. pracował w spółce jako magazynier. Od 25 maja 2020 r. do 7 grudnia 2020 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim.

(zeznania świadka S. B. na rozprawie z dnia 6 grudnia 2024 r. e - protokół (...):25:17- 00:27:20 - koperta k. 23)

W związku z figurującym zadłużeniem na koncie (...) Sp. z o.o. organ rentowy wystawił tytuły wykonawcze zawierające należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych o numerach:



(...),



(...),



(...),



(...),



(...),



(...),



(...),

i następnie skierował je do przymusowej realizacji w trybie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Dyrektora ZUS (...) Oddziału w Ł.. Organ egzekucyjny na podstawie w/w tytułów dokonał 11 sierpnia 2021 r., 16 maja 2022 r., 18 maja 2022 r., 8 czerwca 2022 r., 9 czerwca 2022 r. zajęcia środków na rachunku w banku (...) S.A., w dniu 28 maja 2021 r. zajęcia środków na rachunku w (...) S.A. oraz 26 listopada 2021 r. zajęcia wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku w Urzędzie Skarbowym Ł..

(upomnienia przedegzekucyjne, zwrotne potwierdzenia odbioru upomnień, tytuły wykonawcze - k. 1-48 pliku III akt ZUS)

Postępowanie egzekucyjne prowadzone z rachunków bankowych oraz wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku okazało się nieskuteczne, gdyż nie doprowadziło do wyegzekwowania należności. Rachunek bankowy w (...) S.A. wykazywał obroty ostatni raz w marcu 2020 r., rachunek z (...) został zamknięty. Ponadto nie wpłynęły żadne środki z tytułu nadpłaty podatku z Urzędu Skarbowego Ł..

(postanowienie Dyrektora (...) Oddziału w Ł. z dnia 25 lipca 2023 r. - k. 50-51 verte pliku III akt ZUS)

Postanowieniem z dnia 4 marca 2022 r. sygn. akt 316/22/038 Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi, XX Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego ustanowił dla (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na okres do 6 miesięcy kuratora w osobie S. K. celem podjęcia działań zmierzających do powołania zarządu spółki, a w razie potrzeby do postarania się o jej likwidację, w tym również do wystąpienia do sądu rejestrowego z wnioskiem o rozwiązanie spółki i ustanowienie dla niej likwidatora oraz reprezentowania spółki we wszystkich sprawach sądowych, egzekucyjnych, administracyjnych i podatkowych toczących się z jej udziałem lub jej dotyczących.

(postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, XX Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 4 marca 2022 r., sygn. akt 316/22/038 - k. 57 pliku (...) akt ZUS)

Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2022 r. sygn. akt 23193/22/428 Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, XX Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego rozwiązał (...) Sp. z o.o. oraz ustanowił likwidatora Spółki w sobie radcy prawnego K. W..

(postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, XX Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 6 grudnia 2022 r., sygn. akt 23193/22/428 - k. 58 pliku (...) akt ZUS)

Postanowieniem z dnia 25 lipca 2023 r. Dyrektor (...) Oddziału w Ł. umorzył postępowanie egzekucyjne wobec spółki z uwagi na jego bezskuteczność.

(postanowienie Dyrektora (...) Oddziału w Ł. z dnia 25 lipca 2023 r. - k. 50-51 pliku III akt ZUS)

W konsekwencji zaskarżoną decyzją z dnia 8 lipca 2024 r. organ rentowy stwierdził, że B. K. (1) jako były prezes zarządu (...) Sp. z o.o. ponosi odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki z tytułu nieopłaconych składek w łącznej kwocie 1.211,59 zł

(decyzja - k. 70 verte - 71 pliku (...) akt ZUS)

Od 20 marca 2020 r. w Polsce obowiązywał stan epidemii spowodowany zakażeniami wirusem (...)2. Natomiast od 16 maja 2022 r. wprowadzono stan zagrożenia epidemicznego, który został zniesiony z dniem 1 lipca 2023 r.

(bezsporne)

Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w tym aktach ZUS oraz zeznaniach świadka B. P., a posiłkowo jedynie – i to w niewielkim zakresie także na podstawie zeznań świadków S. B., K. N., M. S. oraz E. I., tzn. w takiej jedynie części, w jakiej depozycje świadków i skarżącego miały potwierdzenie w dokumentach pozwalających Sądowi na czynienie jednoznacznych ustaleń.

Podnoszone przez wnioskodawcę oraz świadków K. N., M. S. oraz E. I. twierdzenia o złożeniu przez odwołującego w czerwcu 2020 r. rezygnacji z funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o., jak również o podjęciu uchwały o wyrażeniu zgody na rezygnację przez wnioskodawcę z w/w funkcji, nie zasługiwały na uwzględnienie, a to przede wszystkim z uwagi na to, iż nie mają one potwierdzenia w dostępnym materiale dowodowym ze względu na brak w nim dokumentów źródłowych.

Co prawda wnioskodawca załączył do odwołania od decyzji organu rentowego kopię dokumentu, w którym napisano, że w dniu 3 czerwca 2020 r. złożył rezygnację z pełnienia funkcji członka zarządu, a rezygnacja ta dotarła do prokurenta spółki (...) w dniu 4 czerwca 2020 r., jednak brak jest dowodów, że w/w pismo rzeczywiście zostało sporządzone w tej dacie. Nie można pomijać, że odwołujący nie dysponuje oryginałem w/w dokumentu. Ponadto dokument nie znajduje się w aktach rejestrowych spółki. W w/w aktach znajduje się natomiast Uchwala Nr 1 zgromadzenia wspólników spółki z dnia 25 stycznia 2021 r. o odwołaniu B. K. (1) z funkcji prezesa zarządu spółki. Tym samym nie sposób nie zauważyć, że jej podjęcie po ponad pół roku od złożenia rzekomej rezygnacji byłoby niecelowe.

Odwołujący oraz świadkowie K. N., M. S. oraz E. I. podnosili, że podczas podpisywania rocznego sprawozdania finansowego w czerwcu 2020 r., została podjęta dodatkowa uchwała w przedmiocie przyjęcia rezygnacji wnioskodawcy z funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o. Co jednak istotne, uchwała nie została złożona w dokumentach rejestrowych spółki, ani przedłożona w toku trwania przedmiotowego postępowania. Wnioskodawca wskazywał, że nie jest w jej posiadaniu. Miała się ona znajdować w dokumentach dotyczących spółki, które odwołujący miał wręczyć nabywcy, i które następnie miały zostać przekazane do KRS. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika jednak, żeby do przekazania owych dokumentów w ogóle doszło. Nadto skoro wnioskodawca twierdzi, że wiedział, jakie uchwały były podejmowane przy okazji sprzedaży udziałów, w szczególności w zakresie odwołania go z funkcji prezesa zarządu, budzi wątpliwość brak jego reakcji, skoro, jak wskazywał od pół roku nie był już członkiem zarządu.

Podkreślenia przy tym również wymaga, że odwołujący - jak sam przyznał - wiedział, że informacja o jego rezygnacji nie została ujawniona w KRS, a tym samym klienci przez ponad pół roku mogli żyć w świadomości, że nadal pełni funkcję prezesa zarządu spółki, jednak nic z tym nie zrobił. Powyższe zachowanie należy uznać za całkowicie niezrozumiałe. Wnioskodawca jako były prezes zarządu spółki powinien upewnić się, czy dane w KRS zostały zaktualizowane. Nie sposób zgodzić się z odwołującym, że ze względu na brak członków w zarządzie spółki, nie było osoby, która mogłaby złożyć w sądzie rejestrowym wniosek aktualizacyjny. Spółka nadal była bowiem reprezentowana przez prokurenta. Co więcej, odwołujący w każdym momencie mógł zasygnalizować sądowi rejestrowemu, że dane zawarte w rejestrze są nieaktualne.

W ocenie Sądu za niewiarygodne należy uznać również zeznania wnioskodawcy w zakresie, w jakim wskazywał, że spółka nie zdecydowała się na obsadzenie nowego członka zarządu, ponieważ podjęto decyzję o jej sprzedaży i poszukiwaniu nabywcy. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że zarząd jest obowiązkowym organem w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, który musi mieć przynajmniej jednego członka. Zarząd reprezentuje spółkę w jej relacjach z innymi podmiotami (np. klientami, kontrahentami i urzędami), jak również prowadzi sprawy spółki. Jak sama nazwa wskazuje, zarząd spółką zarządza. Jego istnienie jest więc kluczowe dla możliwości funkcjonowania spółki z o.o. w obrocie handlowym. Prokurent, choć ma szeroki zakres kompetencji, nie może w pełni zastąpić zarządu. Sytuacja, w której spółka przez ponad pół roku nie miała zarządu, niewątpliwie nie powinna mieć miejsca. Podobnie, jak niezgłoszenie w/w okoliczności sądowi rejestrowemu. Odwołujący jako prezes zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością pełniący tę funkcję od 2012 r. powinien mieć tego świadomość.

Nie można również pomijać, że skarżący w dniu 29 września 2020 r. przesłał do KRS bilans finansowy spółki za 2019 r. Sąd ma przy tym na uwadze, że bilans ten dotyczy okresu, w którym wnioskodawca pełnił funkcję prezesa zarządu, jednak obowiązek złożenia bilansu spoczywa na aktualnych członków zarządu spółki kapitałowej. Tym samym ze względu na złożoną rezygnację czynność ta nie powinna być wykonywana przez wnioskodawcę.

Z materiału dowodowego nie wynika również, aby udziały w spółce rzeczywiście zostały sprzedane za 10.000,00 zł (zgodnie z postanowieniem zawartym w umowie z dnia 25 stycznia 2021 r.). Nabywca udziałów w spółce (...) jednoznacznie wskazał, że nie wpłacał żadnych pieniędzy. Zasygnalizowania przy tym wymaga, że w/w nie był nawet świadomy, że decyduje się na objęcie funkcji prezesa zarządu spółki. Nie wiedział także, że podpisuje treść uchwał z dnia 25 stycznia 2021 r. Zależało mu jedynie na uzyskaniu umowy o pracę.

Na marginesie zauważenia wymaga, że skarżący zeznał, że E. I. była zatrudniona w spółce na podstawie umowy o pracę. Powyższe nie wynika jednak ani ze zgromadzonych dokumentów, ani z zeznań samej księgowej, która podnosiła, że obsługiwała spółkę z sympatii, ponieważ była już na emeryturze. Dodatkowo świadek S. B. w trakcie składania zeznań w przedmiotowej sprawie okazał kopię niepełnego świadectwa pracy z (...) Sp. z o.o. W konsekwencji Sąd nie mógł zweryfikować, czy jego zeznania oraz zeznania świadka M. S., w zakresie, w jakim wskazywali, że to M. S. podpisał w imieniu pracodawcy w/w dokument, a nie odwołujący, były zgodne z prawdą.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że w spornym okresie funkcję członka zarządu (...) Sp. z o.o. pełnił B. K. (1).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie okazało się uzasadnione, lecz innych przyczyn niż w nim podniesione.

Na wstępie zauważenia wymaga, iż w postępowaniu wywołanym odwołaniem do sądu ubezpieczeń społecznych, zgodnie z systemem orzekania w sprawach z tego zakresu, sąd nie rozstrzyga o zasadności wniosku, lecz o prawidłowości zaskarżonej decyzji. Regułą pozostaje bowiem to, że w sprawie z odwołania od decyzji organu rentowego, jej treść wyznacza przedmiot i zakres rozpoznania oraz orzeczenia sądu ubezpieczeń społecznych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 13 maja 1999 r. II UZ 52/99 OSNAPiUS 2000/15 poz. 601).

Przechodząc do meritum, zgodnie z treścią art. 16 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r. (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 350 z późn. zm., dalej: ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych) składki na ubezpieczenia emerytalne:

1)  pracowników,

2)  osób wykonujących pracę nakładczą,

3)  członków spółdzielni,

4)  zleceniobiorców,

5)  posłów i senatorów,

6)  stypendystów sportowych,

7)  pobierających stypendium słuchaczy Krajowej Szkoły Administracji Publicznej,

8)  osób wykonujących odpłatnie pracę, na podstawie skierowania do pracy, w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania,

9)  osób współpracujących ze zleceniobiorcami,

10)  funkcjonariuszy Służby Celnej,

11)  osób odbywających służbę zastępczą

- finansują z własnych środków, w równych częściach, ubezpieczeni i płatnicy składek.

Stosownie do art. 17 ust. 1 przytoczonej ustawy składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz chorobowe za ubezpieczonych, o których mowa w art. 16 ust. 1-3, 5, 6 i 9-12, obliczają, rozliczają i przekazują co miesiąc do Zakładu w całości płatnicy składek.

Zgodnie z treścią art. 85 ust. 1 ustawy z dnia z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 146 z późn. zm.) za osobę pozostającą w stosunku pracy lub w stosunku służbowym składkę jako płatnik oblicza, pobiera z dochodu ubezpieczonego i odprowadza pracodawca, a w razie wypłaty świadczeń pracowniczych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, o którym mowa w ustawie z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, podmiot zobowiązany do wypłaty tych świadczeń.

Stosownie natomiast do treści art. 104 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z dnia 20 kwietnia 2004 r. (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 475) obowiązującej na dzień wydania zaskarżonej decyzji obowiązkowe składki na Fundusz Pracy opłacają pracodawcy.

W myśl art. 108 § 1 Ordynacji podatkowej (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm., dalej: Ordynacja podatkowa) w związku z art. 31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r. o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji.

Z mocy art. 31 i 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych do należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych stosuje się odpowiednio wyszczególnione w przepisie art. 31 przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Zastosowanie do należności z tytułu składek, z mocy art. 31, ma m.in. przepis art. 116 Ordynacji podatkowej.

Zgodnie zaś z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1.  nie wykazał, że:

a)  we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne w rozumieniu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1428) albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne, albo

b)  niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;

2.  nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Nie należy także tracić z pola widzenia również treści art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie, z którym odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Sąd Najwyższy podkreślał, że użyte w treści tego przepisu określenie "pełnienie obowiązków" wskazuje, że chodzi tu o rzeczywiste (czynne, faktyczne) ich wykonywanie, a nie tylko o piastowanie (bierne) funkcji, z którą te obowiązki są związane (por. wyrok SN z dnia 9 października 2006 r., II UK 47/06, OSNP 2007, nr 19-20, poz. 296, wyrok SN z dnia 30 marca 2017 r., II UK 267/16, LEX nr 2306377).

Przepisy § 1-3, w myśl § 4, stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji (§ 4 cyt. przepisu).

Przepis przywołany powyżej stanowi wyjątek od zasady, że spółka kapitałowa odpowiada za swoje zobowiązania jedynie własnym majątkiem, inne zaś podmioty, w szczególności udziałowcy (akcjonariusze) czy też władze spółki takiej odpowiedzialności nie ponoszą. W tym kontekście przepisy szczególne statuujące tego rodzaju wyjątkową odpowiedzialność winny być wykładane w sposób rygorystycznie ścisły, który nie prowadzi do rozszerzenia odpowiedzialności poza ramy przesłanek ustawowych.

Odpowiedzialność członków zarządu określona w §1, obejmuje zaległości składkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu. Natomiast zgodnie z art. 107 §1 i 2 pkt 2 i 4 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości z tytułu składek wynikające z prowadzenia działalności i odsetki za zwłokę oraz koszty egzekucyjne.

Art. 116 Ordynacji podatkowej znajduje zastosowanie, gdy spółka kapitałowa lub spółka kapitałowa w organizacji nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić swoich zobowiązań publicznoprawnych, przez co powstaje konieczność zastosowania reżimu tzw. odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe tych podmiotów. Odpowiedzialność ta przybiera postać odpowiedzialności subsydiarnej (posiłkowej) z uwagi na to, że wierzyciel nie ma swobody w kolejności zgłaszania roszczenia do osoby trzeciej, lecz w pierwszej kolejności musi dochodzić należności od spółki. Mając na względzie uzależnienie odpowiedzialności członka zarządu od istnienia zobowiązania spółki, uzasadniona staje się konstatacja o jej akcesoryjnym i następczym charakterze. Art. 116 Ordynacji podatkowej przesądza o tym, że członek zarządu ponosi odpowiedzialność za cudzy dług, a orzeczenie przypisujące mu obowiązek zapłaty nie zwalnia dłużnika z odpowiedzialności, w konsekwencji czego odpowiedzialność osoby trzeciej ma charakter gwarancyjny. Członek zarządu odpowiada osobiście, całym swoim majątkiem oraz solidarnie z pozostałymi członkami zarządu oraz spółką (A. P., J. U., Interpretacja art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej jako przykład współzależności dyrektyw redagowania i interpretacji norm prawnych, P..Leg. 2015, nr 3, s. 69-80, por. również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 października 2006 r., II UK 47/2006, OSNP 2007, nr 19-20, poz. 296).

Głównym celem postępowania prowadzonego w oparciu o przywołany przepis jest prawna ochrona interesów wierzycieli, którzy w zamiarze odzyskania należności wskazują na bezskuteczność egzekucji skierowanej do znanych lub ujawnionych mu w postępowaniu egzekucyjnym składników majątku dłużnej spółki (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 18 kwietnia 2007 r., (...) UK 349/06, OSNP 2008 nr 9-10, poz. 149; z dnia 19 lutego 2008 r., II UK 100/07, OSNP 2009 nr 9-10, poz. 127; z dnia 24 lutego 2009 r., I UK 207/08, LEX nr 736711; z dnia 27 maja 2009 r., II UK 373/08, OSNP 2011 nr 3-4, poz. 40; z dnia 26 marca 2013 r., III UK 63/12, LEX nr 1330598) oraz interesów Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2008 r., (...) UK 172/07, OSNP 2009 nr 3- 4, poz. 5).

Z analizy przepisu art. 116 wynika, iż przesłankami odpowiedzialności członka zarządu za zaległości składkowe spółki z o.o. jest ustalenie, że

1.  zaległości składkowe powstały w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu przez daną osobę,

2.  egzekucja do majątku spółki okazała się bezskuteczna w całości lub w części,

3.  nie zaistniały żadne okoliczności zwalniające tej osoby od odpowiedzialności.

Do orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu Spółki za zobowiązania składkowe organ rentowy jest obowiązany wykazać jedynie okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania składkowego, które przerodziło się w zaległość składkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko Spółce, bowiem ciężar wykazania którejkolwiek okoliczności uwalniającej odpowiedzialność, spoczywa na członku zarządu (por. wyrok NSA w B. z 6.03.2003 r. SA (...)/03 POP (...) wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 30 stycznia 2018 r.(...) SA/Bd (...) Legalis Numer 1741267). Tym samym ciężar wykazania dwóch pierwszych przesłanek (pozytywnych) ciąży na Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, natomiast ciężar dowodu przesłanki trzeciej - w zakresie istnienia okoliczności uwalniających od tej odpowiedzialności - spoczywa na odwołującym się.

W toku trwania przedmiotowego postępowania odwołujący podnosił, że w okresie objętym zaskarżoną decyzją nie pełnił funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o., ponieważ w dniu 3 czerwca 2020 r. złożył rezygnację z tej funkcji. W konsekwencji nie może odpowiadać za zaległości spółki, o których mowa w decyzji organu rentowego.

Odnosząc się do powyższego przypomnienia wymaga, że odwołanie członka zarządu spółki z o.o. następuje z dniem podjęcia stosownej uchwały, a odwołany członek zarządu traci też prawo do reprezentowania spółki. Wpis do rejestru przedsiębiorców KRS ma w tym zakresie charakter deklaratywny (por. ostanowienie SN z 18.02.2022 r., III CZ 32/22, LEX nr 3307876).

Zgodnie z treścią art. 202 § 5 k.s.h. do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie. Poza tym odesłaniem nie ma bliższych regulacji odnoszących się do złożenia rezygnacji z funkcji członka zarządu spółki. Brak jest zwłaszcza regulacji zawierającej określenie podmiotu, któremu powinno zostać złożone oświadczenie o rezygnacji.

Można wyodrębnić dwa zasadnicze stanowiska. Pierwsze zakłada, że rezygnacja powinna być złożona spółce a wobec tego, zgodnie z ogólnym upoważnieniem przewidzianym w art. 205 § 2 k.s.h. rezygnacja wywołuje skutek od chwili jej dojścia do jednego z członków zarządu lub prokurenta (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2010 r., II UK 157/09, niepubl.). Przyjmuje się także, iż w razie rezygnacji członka zarządu spółki kapitałowej oświadczenie o rezygnacji należy składać radzie nadzorczej bądź pełnomocnikowi powołanemu uchwałą zgromadzenia wspólników (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2010 r., III CSK 176/09, niepubl.; z dnia 27 stycznia 2010 r., II CSK 301/09, niepubl.; z dnia 3 listopada 2010 r., V CSK 129/20, Biul. SN 2011, 1, 12; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 2014 r., III CZP 36/14, niepubl.).

Zgodnie z drugim stanowiskiem, rezygnacja z funkcji zarządu może być złożona i jest skuteczna z chwilą dojścia - na podstawie ar. 61 § 1 k.c. w związku z art. 2 k.s.h. - do tego organu, który powołuje zarząd (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2012 r. V CSK 223/11, niepubl.), przy czym w przypadku, gdy organem powołującym zarząd jest rada nadzorcza, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 sierpnia 2004 r. (sygn. akt V CSK 600/03, niepubl.) przyjął, że wystarczające jest (w braku odmiennych postanowień regulaminu rady nadzorczej) dojście oświadczenia woli o rezygnacji z funkcji członka zarządu do jednego z członków rady nadzorczej w sposób określony w art. 61 k.c.

W żadnym z prezentowanych rozwiązań, nie dopuszcza się skutecznego złożenia oświadczenia woli o rezygnacji przez członka zarządu przez złożenie rezygnacji wspólnikom i to także w przypadkach zarządu jednoosobowego jak również w sytuacji, gdy spółka ma jedynie jednego wspólnika. Kiedy rezygnację zamierza złożyć jednoosobowy zarządca, który w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością powoływany jest przez zgromadzenie wspólników, nie może tej rezygnacji składać wspólnikom. Oświadczenie woli o rezygnacji z funkcji członka zarządu spółki wymaga zakomunikowania go spółce. Wobec tego do tej czynności ma odpowiednie zastosowanie art. 61 k.c. (art. 2 k.s.h.). Zgodnie z jego treścią, oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Stojąc konsekwentnie na stanowisku, że osoba prawna zgodnie z art. 38 k.c. działa poprzez swoje organy należy wskazać, że oświadczenie takie winno być złożone organowi spółki, a samych wspólników nie można utożsamiać z organem spółki. Żaden przepis nie przyznaje wspólnikom kompetencji do reprezentowania spółki, ani też nie nakłada na nich jakichkolwiek obowiązków związanych z dotarciem do nich oświadczenia członka zarządu o rezygnacji z pełnionej funkcji. /tak Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2014 r., IV CSK 7/14 wraz z uzasadnieniem/

Oświadczenie członka zarządu spółki kapitałowej o rezygnacji z tej funkcji jest składane - z wyjątkiem przewidzianym w art. 210 § 2 i art. 379 § 2 k.s.h. - spółce reprezentowanej w tym zakresie zgodnie z art. 205 § 2 lub 373 § 2 k.s.h.

Wobec tego, że spółkę kapitałową co do zasady reprezentuje zarząd, zarówno w zakresie dotyczącym składania przez nią oświadczeń woli, czyli reprezentacji czynnej, jak i w zakresie dotyczącym składania jej oświadczeń woli, czyli reprezentacji biernej, to zgodnie z tą zasadą organ ten powinien reprezentować spółkę kapitałową również przy składaniu jej przez członka zarządu oświadczenia o rezygnacji z pełnienia funkcji - przy zastosowaniu dotyczących reprezentacji biernej art. 205 § 2 i art. 373 § 2 k.s.h.

Oświadczenie o rezygnacji przekazane na piśmie lub przesłane drogą elektroniczną powinno być uznane za złożone spółce i tym samym dokonane, po jego dojściu na adres spółki (art. 166 § 1 pkt 1 i art. 318 § 1 pkt 1 k.s.h.) lub adres siedziby zarządu (art. 166 § 1 pkt 5 i art. 318 § 1 pkt 7 k.s.h.) albo adres do doręczeń (art. 318 § 1 pkt 1 k.s.h.), w chwili uzyskania przez przynajmniej jednego członka zarządu lub prokurenta w zwykłym toku czynności - tj. uwzględniając przede wszystkim czas pracy - możliwości zapoznania się z jego treścią. W praktyce, w związku z tym, że zarząd działa stale, a przy wykonywaniu reprezentacji biernej wystarcza udział jednego tylko członka zarządu, jest to dzień dojścia oświadczenia na adres spółki lub następny po nim dzień roboczy.

W razie przekazania oświadczenia o rezygnacji ustnie lub na piśmie bezpośrednio pozostałym członkom zarządu, a przynajmniej jednemu z nich lub prokurentowi, dniem złożenia tego oświadczenia w sposób wymagany przez art. 61 k.c. jest w praktyce zawsze dzień, w którym do przekazania doszło, gdyż z treścią oświadczenia o rezygnacji można się zapoznać w krótkim czasie. /tak SN w uchwale 7 sędziów z dnia 31.03.2016, III CZP 89/15/

Według stanowiska zawartego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2015 r., I (...) 264/14 Oświadczenie woli prowadzi do wygaśnięcia z mocy prawa korporacyjnego stosunku członkostwa w zarządzie spółki z chwilą zakomunikowania woli rezygnacji właściwemu organowi spółki lub jej reprezentantowi. Takim organem jest rada nadzorcza lub specjalnie powołany pełnomocnik. Organem takim jest także zgromadzenie wspólników. Do uznania, że rezygnacja została skutecznie złożona, nie wystarczy wręczenie pisma w tym przedmiocie wspólnikowi spółki.

W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, aby załączone pismo o rezygnacji z funkcji zostało sporządzone w dacie wynikającej z pisma. Całokształt okoliczności ujawnionych w toku trwania przedmiotowego postępowania świadczy o tym, że uchwała o odwołaniu skarżącego z funkcji prezesa członka zarządu spółki została podjęta dopiero w dniu 25 stycznia 2021 r. i od tej daty wnioskodawca nie pełnił już funkcji prezesa zarządu, o czym było szerzej w ocenie materiału dowodowego. Należy podkreślić, że każda zmiana w składzie zarządu spółki winna być zgłoszona w terminie 7 dni od dnia zdarzenia uzasadniającego dokonanie wpisu, w przypadku niewywiązania się z tego zobowiązania, ustępujący członek zarządu powinien zgłosić taką informację do sądu rejestrowego z wnioskiem o zobowiązanie przez ten sąd w trybie art. 24 ustawy o krs, nowego zarządu do zgłoszenia stosownych zmian w zarządzie. /por. w tym zakresie wyrok WSA w Warszawie z dnia 28.09.2017 r, (...) SA/Wa (...)/.Skarżący nie wykazał, że w czerwcu 2020 r. doszło do podjęcia uchwały dotyczącej wyrażenia zgody na jego rezygnację z pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki. Nie można tracić z pola widzenia, że owa uchwała nie została złożona do akt rejestrowych spółki, ani przedstawiona w toku trwania przedmiotowego postępowania. Skarżący wprost przyznał, że nie posiada ani oryginału ani kopii dokumentu. Co więcej, wnioskodawca nie był nawet w stanie wskazać konkretnej daty podjęcia uchwały. W związku z powyższym gołosłowne twierdzenia wnioskodawcy oraz świadków K. N., M. S. oraz E. I., nie znajdujące potwierdzenia w dokumentacji, nie mogły zostać uznane za wiarygodne. Podkreślić przy tym jedynie należy, że to na wnioskodawcy spoczywał ciężar dowodzenia faktów, na które się powołuje i przedstawienia dowodów na ich wykazanie, zgodnie z art. 6 k.c. i art. 3 k.p.c.

Reasumując w ocenie Sądu zaległości składkowe wskazane w decyzji organu rentowego powstały w czasie pełnienia przez B. K. (1) funkcji prezesa zarządu.

Idąc dalej przypomnienia wymaga, że stwierdzenie istnienia przesłanki "bezskuteczności egzekucji" może nastąpić dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, obejmującego zaległości podatkowe podatnika, a postępowanie egzekucyjne winno być prowadzone w stosunku do całego majątku spółki, jej wszystkich aktywów (por. uchwała NSA z 8 grudnia 2008 r., sygn. akt II FPS 6/08; wyrok NSA z 9 maja 2017 r., sygn. akt (...) FSK 1614/15).

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że bezskuteczność egzekucji powinna być rozumiana jako sytuacja, w której nie ma jakichkolwiek wątpliwości, że nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki (por. wyrok WSA w Krakowie z 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt (...) SA/Kr 1394/12).

Według Sądu organ rentowy udowodnił, że egzekucja z majątku (...) Sp. z o.o. okazała się bezskuteczna w całości. W związku z figurującym zadłużeniem na koncie spółki organ rentowy wystawił tytuły wykonawcze zawierające należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i następnie skierował je do przymusowej realizacji w trybie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Dyrektora ZUS (...) Oddziału w Ł.. Organ egzekucyjny na podstawie w/w tytułów dokonał 11 sierpnia 2021 r., 16 maja 2022 r., 18 maja 2022 r., 8 czerwca 2022 r., 9 czerwca 2022 r. zajęcia środków na rachunku w banku (...) S.A., w dniu 28 maja 2021 r. zajęcia środków na rachunku w (...) S.A. oraz 26 listopada 2021 r. zajęcia wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku w Urzędzie Skarbowym Ł.. Postępowanie egzekucyjne prowadzone z rachunków bankowych oraz wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku okazało się nieskuteczne, gdyż nie doprowadziło do wyegzekwowania należności. Rachunek bankowy w (...) S.A. wykazywał obroty ostatni raz w marcu 2020 r., rachunek z (...) został zamknięty. Ponadto nie wpłynęły żadne środki z tytułu nadpłaty podatku z Urzędu Skarbowego Ł.. Co więcej, postanowieniem 6 grudnia 2022 r. sygn. akt 23193/22/428 Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, XX Wydział Gospodarczy - Krajowego Rejestru Sądowego rozwiązał spółkę oraz ustanowił dla niej likwidatora. Wobec powyższego postanowieniem z dnia 25 lipca 2023 r. Dyrektor (...) Oddziału w Ł. umorzył postępowanie egzekucyjne wobec spółki z uwagi na jego bezskuteczność. Mając na względzie powyższe okoliczności, w ocenie Sądu, nie ma wątpliwości, że brak jest szans na zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wykorzystał wszystkie możliwości mające na celu zaspokojenie należności objętych tytułami wykonawczymi.

Pomimo powyższego, po wszechstronnej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz okoliczności towarzyszących, Sąd doszedł do przekonania, że w przedmiotowej sprawie zaistniały okoliczności zwalniające B. K. (1) z odpowiedzialności za zobowiązania spółki powstałe wobec organu rentowego.

Powszechnie podkreśla się, że – rozpoznając sprawę – w każdym wypadku sąd ma za zadanie wszechstronnie zbadać okoliczności sprawy, a zatem nie tylko co do zarzutów podniesionych przez skarżącego, ale i wziętych pod rozwagę z urzędu. Zakres rozpoznania sprawy w postępowaniach z zakresu ubezpieczeń społecznych regulowany jest przez art. 477 (14) kpc, kodeks nie specyfikuje ani nie formalizuje podstaw, na których można oprzeć odwołanie, jak też nie zakreśla granic postępowania wywołanego jego wniesieniem. W sytuacji, w której wyniki postępowania, prowadzonego w zakresie zarzutów postawionych przez odwołującego się, jak i co do wszystkich innych okoliczności, których wzięcie pod rozwagę jest niezbędne dla wydania orzeczenia, uzasadniają wniosek, że zaskarżona decyzja jest wadliwa w całości lub w części, sąd uwzględnia odwołanie i rozstrzyga co do istoty sprawy. Sąd rozstrzyga o prawidłowości zaskarżonej decyzji, samodzielnie oraz we własnym zakresie rozstrzyga wszelkie kwestie związane z prawem lub wysokością świadczenia objętego decyzją. (por. m.in. uzasadnienie wyroku SN z dnia 25 stycznia 2002 r., II UKN 788/00, OSNP 2003, nr 23, poz. 575; uzasadnienie wyroku SN z dnia 7 lutego 2002 r., II UKN 42/01, OSNP 2003, nr 22, poz. 551; wyrok SN z dnia 20 maja 2004 r., II UK 403/03, OSNP 2005, nr 3, poz. 44; wyrok SN z dnia 7 marca 2006 r., (...) UK 195/05, OSNP 2007, nr 3–4, poz. 55; wyrok SN z dnia 2 października 2008 r., (...) UK 88/08, OSNP 2010, nr 7–8, poz. 100, wyrok SA w Katowicach z dnia 3 grudnia 2013 r, III AUa 128/13).

Zgodnie z art. 477 ¹⁰ § 1 k.p.c. odwołanie powinno zawierać jedynie oznaczenie zaskarżonej decyzji oraz określenie i zwięzłe uzasadnienie zarzutów, a zatem jest ono odformalizowane i w odróżnieniu od pism procesowych składanych przez strony w "zwykłym" postępowaniu cywilnym nie musi spełniać wymogów formalnych określonych w art. 126 i 187 k.p.c., co powoduje, że nie musi też dokładnie i precyzyjnie określać żądania. Za wystarczający należy uznać zawarty w nim przekaz, z którego wynika, że ubezpieczony nie zgadza się z rozstrzygnięciem zawartym w decyzji, od której zostało wniesione odwołanie, jednakże może również dokładnie określać żądanie (jego zakres przedmiotowy), oczywiście pod warunkiem że będzie ono mieścić się w granicach przedmiotu sporu objętego zaskarżoną decyzją. Sformułowane w taki sposób żądanie będzie wówczas wyznaczać właściwy przedmiot rozpoznania i wyrokowania przez sąd, który - w myśl art. 477 ¹⁴ § 2 - w razie uwzględnienia odwołania zmieni zaskarżoną decyzję w całości lub w części i orzeknie co do istoty sprawy określonej w odwołaniu./tak postanowienie SA w Szczecinie z dnia 28.12.2023 r, III AUz 130/23/.

Wnioskodawca zaskarżył decyzję w całości. Podniósł zarzut najdalej idący w postaci niepełnienia funkcji członka zarządu w spornym okresie. W treści zeznań podniósł także, że spółka była w trudnej sytuacji w związku z panującą pandemią, w związku z czym nie prowadziła działalności i nie miała zleceń.

Wobec przyjęcia, że organ rentowy wykazał pozytywne przesłanki odpowiedzialności wnioskodawcy, należało rozważyć, czy zaistniały okoliczności, które zwalniałyby wnioskodawcę z odpowiedzialności, w szczególności, czy istniały podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości i jaki był właściwy termin na złożenie ewentualnego wniosku.

Zauważania w tym miejscu wymaga, że ustalenie czy wniosek o ogłoszenie upadłości spółki lub o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego był konieczny lub czy został zgłoszony w odpowiednim czasie wymaga uwzględnienia przepisów regulujących podstawy oraz terminy do zgłoszenia takowych wniosków. Kwestie te normuje ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 614, dalej: Prawo upadłościowe). Zgodnie z dyspozycją art. 10 ww. ustawy przesłanką ogłoszenia upadłości jest niewypłacalność dłużnika.

Przepis art. 11 ust. 1 Prawa upadłościowego określający, kiedy istnieje niewypłacalność stanowiąca podstawę ogłoszenia upadłości stanowi, iż następuje to wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje swoich zobowiązań pieniężnych, które są wymagalne. Dotyczy to tak zobowiązań cywilnoprawnych, jak i publicznoprawnych. Przepis art. 11 ust. 2 reguluje drugą postać niewypłacalności. Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje.

Od 1 stycznia 2016 r. wskazany przepis został zmieniony i w ust. 1a. wskazano, że domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Natomiast w ust. 2 dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.

Wobec takiej regulacji każda z dwóch przyczyn ogłoszenia upadłości ma samodzielny charakter, a to oznacza, że dysponujący sporym majątkiem dłużnik będzie uznany za upadłego, jeżeli zaprzestał w sposób trwały płacenia długów (tak R. ADAMUS, Komentarz do art. 11, [w:] Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, red. A. Witosz, Warszawa: Wydawnictwo LexisNexis 2010, s. 66; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2002 r., sygn. akt V CKN/01, „Biuletyn SN” 11 (2003), s. 11).

Termin zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości określa art. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego,, zgodnie z którym dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.

Rygor, o którym mowa w art. 21 ust. 1 tej ustawy, jest emanacją naczelnej zasady prawa upadłościowego (tj. ochrony praw wierzycieli) i jako taki powinien być interpretowany w świetle art. 116 Ordynacji podatkowej ściśle (por. wyrok NSA z 17.04.2024 r., (...), LEX nr 3734321). Zgodnie z ust. 2, jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, spoczywa na każdym, kto na podstawie ustawy, umowy spółki lub statutu ma prawo do prowadzenia spraw dłużnika i do jego reprezentowania, samodzielnie lub łącznie z innymi osobami.

W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że w art. 11 ust. 1 p.u.n. ustawodawca nie powiązał stanu niewypłacalności ze stanem majątku dłużnika lecz z konkretnym zaniechaniem, zaprzestaniem płacenia długów (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 10 kwietnia 2015 r., (...) 853/13; z 11 kwietnia 2014 r., I (...) 656/13; z 25 października 2016 r., (...); z 18 stycznia 2018 r., I (...) 706/16; (...)).

Sam fakt niedokonywania wpłat jest wystarczającą podstawą do uznania, że spółka nie regulowała wymagalnych zobowiązań. Dla określenia stanu niewypłacalności bez znaczenia bowiem jest przyczyna niewykonywania zobowiązań oraz ilość wierzycieli. Niewypłacalność istnieje nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn. Dla określenia, czy istnieją podstawy ogłoszenia upadłości, fundamentalne znaczenie ma wyłącznie ustalenie, czy dłużnik nie wykonuje tych zobowiązań, które są wymagalne (por. wyrok NSA z 13.12.2018 r., (...), LEX nr 2624488).

Dla określenia, czy dłużnik jest niewypłacalny, nie ma znaczenia to, czy nie wykonuje wszystkich zobowiązań pieniężnych, czy tylko niektórych z nich. Nie ma też znaczenia wielkość niewykonanych przez dłużnika zobowiązań. Istnienie podstaw do ogłoszenia upadłości determinuje wyłącznie przesłanka niewykonania przez dłużnika wymagalnych zobowiązań. Z niewypłacalnością dłużnika, o której mowa w art. 10 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe mamy również do czynienia, gdy dłużnik ten nie zaspakaja jednego tylko wierzyciela posiadającego znaczną wierzytelność. Przesłanka egzoneracyjna wymieniona w art. 116 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa odnosi się bowiem wyłącznie do zgłoszenia wniosku, a nie do skutku tego wniosku, jakim jest ogłoszenie upadłości. Wniosek należy złożyć wówczas, gdy zaistnieją przesłanki niewypłacalności dłużnika, określone w art. 10 i art. 11 Prawa Upadłościowego. Jeżeli zatem dłużnik nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, powinien taki wniosek zawsze złożyć (por. wyrok NSA z 23.06.2021 r., (...) 75/21, LEX nr 3208730). Nie można przy tym odmówić członkowi zarządu prawa do podjęcia ryzyka i niezgłoszenia wniosku o upadłość mimo wystąpienia stosownych ku temu przesłanek ustawowych w sytuacji, gdy według jego oceny uda się opanować sytuację finansową i w konsekwencji spłacić całość zobowiązań. Jednak jeśli zarządzający spółką takie ryzyko podejmuje, to musi to czynić ze świadomością odpowiedzialności z tym związanej i liczyć się z tym, że w przypadku dokonania błędnej oceny sytuacji rodzącej w konsekwencji choćby częściową niemożność zaspokojenia długów przez spółkę, to sam będzie musiał ponieść subsydiarną odpowiedzialność finansową (por. wyrok WSA w Białymstoku 2019.02.13, (...) SA/Bk (...), LEX nr 2628128).

W zamiarze ustawodawcy od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki uwalnia członka zarządu obiektywna i niezawiniona niemożność podjęcia działań wymienionych w tym przepisie, a nie świadome ich niepodjęcie, nawet jeśli w ocenie danego członka zarządu były racjonalne przyczyny takiej decyzji. (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim 2018.12.06, (...) SA/Go (...), LEX nr 2602337).

Przedkładając powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy przypomnienia wymaga, że zaległości spółki powstały w związku z nieopłaceniem składek z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę K. N. (sierpień - wrzesień 2020 r.) oraz S. B. (grudzień 2020 r.). Termin płatności najstarszej z zaległości upływał w dniu 15 września 2020 r. (składka na FUZ za ubezpieczoną K. N.). W związku z powyższym termin spełnienia przesłanek do ogłoszenia upadłości po 3 miesięcznej karencji powinien przypaść na 15 grudnia 2020 r. Od tego dnia skarżący jako prezes zarządu powinien w przeciągu 30 dni zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Co jednak istotne, termin ten przypadał na okres obowiązywania w Polsce stanu epidemii.

W standardowych warunkach gospodarczych i społecznych wyżej wskazany szeroki zakres odpowiedzialności oraz krótki termin do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości ma na celu mobilizację zobowiązanych, zabezpieczenie interesów wierzycieli (w tym zatrudnionych) oraz innych uczestników obrotu gospodarczego. Jednakże w warunkach obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu (...)19, skutkującego recesją gospodarczą, nagłymi zmianami sytuacji rynkowej oraz ograniczeniami życia społecznego, zachowanie 30-dniowego terminu w wielu przypadkach mogło być niemożliwe. Wobec tego ustawodawca w art. 15zzra ust. 1 ustawy (...)19 wydłużył termin do złożenia przedmiotowego wniosku, obwarowując możliwość skorzystania z tego przywileju przesłankami związanymi z (...)19. Miało to na celu wyeliminowanie tych dłużników, którzy w okresie poprzedzającym wprowadzenie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii kwalifikowali się do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, ale nie uczynili tego wbrew ciążącemu na nich obowiązkowi. Jednocześnie przepis ten nie zwalniał z obowiązku zgłoszenia upadłości, a jedynie umożliwiał złożenie go w dalszym terminie (por. K. Księżyk [w:] Komentarz do niektórych przepisów ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych [w:] Tarcza antykryzysowa 1.0 - 4.0, ustawa o dodatku solidarnościowym i inne regulacje, jako szczególne rozwiązania w prawie pracy, prawie urzędniczym i prawie ubezpieczeń społecznych związane z COVID-19. Komentarz, red. K. W. Baran, Warszawa 2020, art. 15(zzra)).

Zgodnie z art. 15 zzra ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 764, dalej: ustawa covidowa) jeżeli podstawa do ogłoszenia upadłości dłużnika powstała w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu (...)19, a stan niewypłacalności powstał z powodu (...)19, bieg terminu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, o którym mowa w art. 21 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega przerwaniu. Po tym okresie termin ten biegnie na nowo. Jeżeli stan niewypłacalności powstał w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu (...)19 domniemywa się, że zaistniał z powodu (...)19.

Jeżeli termin na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości ustalany jest z uwzględnieniem postanowień ust. 1 i wniosek o ogłoszenie upadłości zostanie złożony przez dłużnika w tym terminie, a brak jest wcześniejszego wniosku o ogłoszenie upadłości, określone przepisami ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe terminy, dla których obliczania znaczenie ma dzień zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości wydłuża się o liczbę dni pomiędzy dniem zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, a ostatnim dniem, w którym wniosek ten winien być złożony stosownie do art. 21 ust. 1, lub odpowiednio art. 21 ust. 2a, ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe, bez uwzględniania postanowień ust. 1 niniejszego artykułu (ust. 2 cyt. przepisu).

Zauważenia zatem wymaga, że odwołujący, który pełnił funkcję prezesa zarządu spółki do dnia 25 stycznia 2021 r., z uwagi na sytuację związaną z pandemią, nie ponosi winy za niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Bieg terminu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, o którym mowa w art. 21 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe nie rozpoczął bowiem biegu, w okresie, w którym wnioskodawca był prezesem zarządu spółki.

Z kolei po wygaśnięciu mandatu wskutek rezygnacji (art. 202 § 4 k.s.h.) były członek zarządu nie może reprezentować spółki i nie ma wpływu na prowadzenie jej spraw. Nie może zatem złożyć wniosku o ogłoszenie upadłości i o wszczęcie postępowania układowego ani wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego. Podmiotem obowiązanym do złożenia wniosku wpis do rejestru jest spółka (art. 14 w związku z art. 36 pkt 6 ustawy z 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym) (por. wyrok SN z 8.12.2010 r., V CSK 172/10, LEX nr 677904).

Jednocześnie z ustaleń wynika, że spółka znajdowała się w trudnej sytuacji materialnej z uwagi na pandemię, nie prowadziła działalności, nie osiągała dochodu, zatrudnieni pracownicy nie świadczyli pracy, w związku z powyższym należało przyjąć za wykazane, że stan niewypłacalności spółki zaistniał z powodu (...)19.

W rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do rozważania przesłanki upadłości określonej w ust. 2 art. 11 prawa upadłościowego z uwagi na to, że wartość aktywów spółki była wyższa niż zobowiązań.

W warunkach przedmiotowej sprawy, ostatecznie nie sposób dokonać negatywnej oceny postępowania skarżącego - konkretnej osoby, w konkretnej sytuacji gospodarczej, i w kontekście, ciążących na tej osobie, obowiązków ustawowych. A zatem, wobec powyższego, słuszne jest stanowisko, iż nie ma podstaw do obciążania B. K. (1) odpowiedzialnością za zaległe składki stosownie do art. 116 Ordynacji podatkowej w związku z art. 31 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., orzekł jak w sentencji wyroku.